Κλίμα: το «δεινοσαυρικό» CO2 και ο «γκουρού» Τζέημς Χάνσεν

0
855

Οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα αυξάνονται με τον ταχύτερο ρυθμό των τελευταίων 66 εκατομμυρίων ετών, δηλαδή από τo τέλος της εποχής των δεινοσαύρων, εκτιμά διεθνής επιστημονική έρευνα. Σήμερα, οι ανθρωπογενείς εκπομπές αυξάνονται σχεδόν με δεκαπλάσιο ρυθμό.

Μια δεύτερη διεθνής μελέτη που υπογράφουν κορυφαίοι κλιματολόγοι (μεταξύ των οποίων ο ελληνικής καταγωγής δρ. Γιώργος Τσελιούδης του Ινστιτούτου Διαστημικών Μελετών Goddard της NASA) προειδοποιεί ότι, με αυτό τον ρυθμό, δεν πρέπει να αποκλείεται μια απότομη κλιματική αλλαγή -με ό,τι αυτό συνεπάγεται (π.χ. ξαφνική και μεγάλη άνοδος της στάθμης των θαλασσών)- μέσα στις επόμενες δεκαετίες και όχι στους επόμενους αιώνες.

—Ραγδαία άνοδος

Η πρώτη έρευνα, με επικεφαλής τον Ρίτσαρντ Ζίμπε του Πανεπιστημίου της Χαβάης, που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Nature Geoscience», βασίστηκε στη χημική ανάλυση απολιθωμάτων μικροσκοπικών θαλάσσιων οργανισμών, τα οποία αποκαλύπτουν κλιματικές αλλαγές που συνέβησαν πριν από δεκάδες εκατομμύρια χρόνια.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, οι τωρινές εκπομπές άνθρακα, κυρίως από την καύση ορυκτών καυσίμων, ανέρχονται σε δέκα δισεκατομμύρια τόνους ετησίως περίπου, έναντι 1,1 δισεκατομμυρίων τόνων ετησίως το μέγιστο πριν από 56 εκατ. χρόνια.

Κατά τη συγκεκριμένη γεωλογική περίοδο της Γης, που ονομάζεται «Θερμικό Μέγιστο Παλαιοκαίνου-Ηωκαίνου» (ΡΕΤΜ), είχε σημειωθεί μια ραγδαία άνοδος της θερμοκρασίας του πλανήτη κατά περίπου πέντε βαθμούς Κελσίου.

Η νέα μελέτη δείχνει ότι η άνοδος αυτή δεν ήταν τόσο απότομη όσο σήμερα, καθώς τα επίπεδα διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα αυξάνονταν σταδιακά επί 4.000 χρόνια.

—Μαζικό λιώσιμο των πάγων

Τη δεύτερη έρευνα υπογράφουν 18 επιστήμονες με επικεφαλής τον «γκουρού» της κλιματολογίας Τζέημς Χάνσεν, πρώην επιστήμονα της NASA, η οποία δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Atmospheric Chemistry and Physics».

Η μελέτη αυτή προειδοποιεί ότι υπάρχει μεγάλη πιθανότητα μαζικής τήξης των πάγων του πλανήτη και κατά συνέπεια απότομης ανόδου της στάθμης των θαλασσών κατά αρκετά μέτρα μέσα στον αιώνα που διανύουμε αν όχι μέσα στις επόμενες δεκαετίες.

Ένα τέτοιο κλιματικό σενάριο μεταφράζεται σε σε παράκτιες περιοχές και μεγαλουπόλεις καλυμμένες από νερό. Σύμφωνα με τον Χάνσεν, «αυτό θα σημαίνει την απώλεια όλων των παράκτιων πόλεων, των περισσότερων μεγάλων πόλεων του πλανήτη και όλης της ιστορίας τους».

Ο Χάνσεν, θεωρούμενος και ως «πατέρας» της σύγχρονης έρευνας πάνω στην κλιματική αλλαγή, προειδοποιεί ότι το λιώσιμο των πάγων της Ανταρκτικής και της Γροιλανδίας θα επιφέρει ταχύτατες και σοβαρότερες συνέπειες από αυτό που εκτιμούν μέχρι σήμερα τα μοντέλα. Αρκετοί επιστήμονες συμφωνούν με αυτή την προσέγγιση, αν και πολλοί επιστήμονες εμφανίζονται πιο μετριοπαθείς στις προβλέψεις τους.

Η νέα μελέτη σοκάρει με την εκτίμηση-προειδοποίηση ότι -αν δεν μπει «φρένο» στις εκπομπές άνθρακα- η παγκόσμια στάθμη των θαλασσών μπορεί να ανέβει αρκετά μέτρα μέσα στα επόμενα 50 έως 150 χρόνια.

Ο Χάνσεν επισημαίνει ότι πριν από περίπου 120.000 χρόνια η στάθμη των θαλασσών είχε ανέβει κατά έξι έως εννέα μέτρα, όταν η θερμοκρασία ήταν κατά ένα βαθμό Κελσίου χαμηλότερη σε σχέση με σήμερα.

Αυτό το «τρομακτικό» σενάριο διαφέρει σημαντικά πάντως από την πρόβλεψη της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC) ότι η στάθμη θα ανέβει έως ένα μέτρο μέχρι το 2100, αν δεν ληφθούν δραστικά μέτρα. Όμως ο Χάνσεν και άλλοι θεωρούν ότι αυτή η εκτίμηση είναι υπερβολικά συντηρητική.

—Ο αντίλογος

Με την οπτική του Χάνσεν διαφωνεί ένας άλλος -επίσης κορυφαίος- κλιματολόγος, ο Μάικλ Μαν του Πανεπιστημίου του Πενσιλβάνια, που δηλώνει ότι η απαισιόδοξη εκτίμηση είναι υπερβολική και έρχεται σε σύγκρουση με την υπάρχουσα συναίνεση μεταξύ των κλιματολόγων. Παραδέχθηκε όμως ότι «θα ήταν λάθος μας να αγνοήσουμε τον Τζέημς Χάνσεν…».

Ο Χάνσεν -ο οποίος, εκτός από επιστήμονας, έχει αποκτήσει και το ρόλο του πολιτικού ακτιβιστή (κάτι που έχει ενοχλήσει ορισμένους συναδέλφους του)- αντιτείνει ότι «ο πλανήτης πλησιάζει πλέον υπερβολικά κοντά στο σημείο χωρίς επιστροφή» και εισηγείται δραστικές περικοπές της τάξης του 6% ετησίως στις εκπομπές άνθρακα, ώστε να σταθεροποιηθεί το Κλίμα του πλανήτη. Επιπλέον, επιμένει για την επιβολή ενός παγκόσμιου φόρου στον άνθρακα.

Ο Χάνσεν που θεωρείται κάτι σαν «ήρωας» στους κύκλους της ακτιβιστικής οικολογίας δεν χαίρει της ίδιας εκτίμησης στους ακαδημαϊκούς κύκλους όπου πιστεύεται ότι ο ακτιβισμός του στρεβλώνει την επιστημονική του άποψη.

econews

Σχόλια