Κοιτάζοντας για εξωγήινα σήματα από το KIC 8462852 – SETI

0
400

Το αστρικό σύστημα KIC 8462852 θα μπορούσε να φιλοξενεί εξωγήινη ζωή που στέλνει «σήματα καπνού» στο διάστημα;

Το ερώτημα τέθηκε από την παρατήρηση των αυξομειώσεων στη φωτεινότητα του άστρου με μη περιοδικές διακυμάνσεις της τάξης του 20% και άνω.

Το KIC 8462852 βρίσκεται στην κατεύθυνση του αστερισμού του Κύκνου, απέχει 1.480 έτη φωτός από τη Γη και περιβάλλεται από ένα μεγάλο σμήνος κομητών.

Ενώ πολλές φυσικές εξηγήσεις του φαινομένου είχαν προταθεί ορισμένοι υποστήριξαν ότι τις αυξομειώσεις στη φωτεινότητα μπορεί να προκαλούν υποδομές που έχει εγκαταστήσει σε τροχιά γύρω από το άστρο ένας τεχνολογικά προηγμένος εξωγήινος πολιτισμός.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα έργου αστρομηχανικής μεγάλης κλίμακας είναι το επονομαζόμενο «σμήνος Ντάισον», δηλαδή τεράστιες συστοιχίες φωτοβολταϊκών συλλεκτών που συλλέγουν ηλιακή ενέργεια από το διάστημα. Άλλες πιθανές υποδομές θα μπορούσαν να είναι τεχνητά διαστημικά οικοσυστήματα ή πολύ μεγάλα αντικείμενα σε μέγεθος πλανήτη που περιοδικά κρύβουν το φως του άστρου γύρω από το οποίο περιστρέφονται στέλνοντας σήματα σε άλλους κατοίκους του γαλαξία.

 

Το KIC 8462852 κέντρισε το ενδιαφέρον του Ινστιτούτου Αναζήτησης Εξωγήινης Νοημοσύνης (Extraterrestrial Intelligence  Institute-SETI) που εδρεύει στην Καλιφόρνια των ΗΠΑ τον Οκτώβριο, όταν διαπιστώθηκαν οι αυξομειώσεις στη φωτεινότητα του άστρου.

Η συμπεριφορά αυτή είναι σίγουρα ασυνήθιστη, δεδομένου ότι ακόμα και ένας πλανήτης στο μέγεθος του Δία δεν θα μπορούσε να μειώσει το φως του άστρου πάνω από 1%.

Η ανάλυση των δεδομένων υποδεικνύει ότι κάτι περνά μπροστά από το άστρο και το κρύβει. Πιθανότατα δεν είναι ένα μεγάλο σώμα, αλλά πολλά μικρότερα που βρίσκονται σε τροχιά γύρω από το KIC 8462852.

Θέλοντας να διερευνήσουν το ενδεχόμενο, οι ερευνητές του SETI έστρεψαν προς το παράξενο άστρο τη Συστοιχία Τηλεσκοπίων Allen, ένα σύστημα από 42 ραδιοτηλεσκόπια μήκους έξι μέτρων εγκατεστημένο στα Όρη Κασκέιντ, 500 χιλιόμετρα βόρεια του Σαν Φρανσίσκο.

—Σήματα στενής και ευρείας ζώνης

Επί δύο εβδομάδες η συστοιχία αναζητούσε δύο είδη σημάτων. Το πρώτο είναι «σήματα στενής ζώνης», εύρους 1 Hz, με τα οποία ένας εξωγήινος πολιτισμός θα μπορούσε να γνωστοποιεί εσκεμμένα την ύπαρξή του -αυτά είναι τα σήματα στα οποία εστιάζονται συνήθως οι αναζητήσεις του SETI.

To δεύτερο είναι σήματα ευρείας ζώνης, τα οποία θα εκπέμπονταν από διαστημικά σκάφη που προωθούνται με ισχυρές δέσμες μικροκυμάτων, λέει το Ινστιτούτο. «Είναι η πρώτη φορά που χρησιμοποιήσαμε τη Συστοιχία Τηλεσκοπίων Allen για να αναζητήσουμε σήματα ευρείας ζώνης» επισήμανε ο Τζέρι Χαρπ, ερευνητής του SETI.

Και στις δύο περιπτώσεις η αναζήτηση ήταν μάταιη, καταλήγει το SETI σε μελέτη που έχει αναρτηθεί στην υπηρεσία προδημοσίευσης arXiv.

Αυτό, βέβαια, δεν αποκλείει την ύπαρξη εξωγήινων στο παράξενο άστρο. Το περιθώριο είναι τεράστιο αφού το SETI θα μπορούσε να ανιχνεύσει μόνο σήματα εξαιρετικά μεγάλης ισχύος. Στην περίπτωση των σημάτων στενής ζώνης, η απαιτούμενη ισχύς θα ξεπερνούσε κατά 100 φορές την συνολική παγκόσμια κατανάλωσης ενέργειας στη Γη. Και στην περίπτωση των σημάτων ευρείας ζώνης, η απαιτούμενη ισχύς θα ήταν δέκα εκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από την παγκόσμια κατανάλωση ενέργειας.

Στην περίπτωση βέβαια που αυτά τα σήματα μεταδίδονταν απευθείας προς τη Γη και όχι σφαιρικά προς όλες τις κατευθύνσεις, η απαιτούμενη ισχύς θα ήταν πολύ μικρότερη, επισημαίνει το SETI.

Εκτιμά ακόμα ότι ένας πολιτισμός ικανός να κατασκευάσει σμήνος Dyson θα έπρεπε να έχει πρόσβαση σε ασύλληπτα ποσά ισχύος, της τάξης των 1027 watt. Αυτό υπερβαίνει ακόμα και την συνολική ισχύ του Ήλιου, περίπου 3,846×1026 W.

«Η ιστορία της αστρονομίας μας διδάσκει πως κάθε φορά που νομίζαμε ότι ανακαλύψαμε εξωγήινη δραστηριότητα αποδείχθηκε ότι κάναμε λάθος» σχολιάζει ο αστρονόμος του SETI Σεθ Σόστακ.

«Παρόλο όμως που το πιθανότερο είναι  η παράξενη συμπεριφορά του άστρου να οφείλεται σε φυσικούς παράγοντες και όχι σε εξωγήινους θα ήταν αμέλεια να μην ρίξουμε μια ματιά» προσθέτει.

Για κάθε ενδεχόμενο, οι παρατηρήσεις του SETI θα συνεχιστούν.

Σχόλια