Ενέργεια: Ο πλανήτης κοιτά μπροστά και η Ελλάδα πίσω

0
57

wwf-ellada-klima-122350

(Του Νίκου Μάντζαρη*)

Οι υπουργοί Ενέργειας του G7 εμφανίστηκαν ενθουσιασμένοι από την ταύτιση απόψεων που διαπιστώθηκε στην πρόσφατη συνάντησή τους στο Αμβούργο, σχετικά με τις προοπτικές επίτευξης συμφωνίας για την κλιματική αλλαγή σε λίγους μήνες στο Παρίσι.

Ο Ευρωπαίος Επίτροπος σε θέματα ενέργειας, δήλωσε μάλιστα, πως «όλοι συμφωνήσαμε ότι η ενεργειακή μας ασφάλεια εξαρτάται από το να ενισχύσουμε την αειφόρο ανάπτυξη». Η θετική αυτή εξέλιξη έρχεται να συμπληρώσει την ιστορική συμφωνία ΗΠΑ – Κίνας τον περασμένο Νοέμβριο για αμοιβαίο περιορισμό των Αερίων Φαινομένου Θερμοκηπίου (ΑΦΘ) καθώς και την πρόσφατη δέσμευση της ΕΕ για μείωση κατά 40% σε ΑΦΘ ως το 2030 σε σχέση με τα επίπεδα του 1990.

Η Ελλάδα αλήθεια τι πρωτοβουλίες παίρνει ενόψει της κρίσιμης συνάντησης στο Παρίσι;

ΥΠΑΠΕΝ και ΔΕΗ εργάζονται πυρετωδώς για να συγκεντρώσουν τα 400 εκ. ευρώ τα οποία απαιτούνται ως προκαταβολή για την έναρξη της κατασκευής της νέας λιγνιτικής μονάδας Πτολεμαΐδα V ισχύος 660 MW που θα εκπέμπει 4.6 εκ τόνους CO2 τον χρόνο. Στο πλαίσιο των προσπαθειών αυτών, ο υπουργός ΠΑΠΕΝ δεν διστάζει να παζαρέψει με πρέσβεις χωρών εκπτώσεις στο τίμημα της σχεδιαζόμενης μονάδας με αντάλλαγμα πρόσβαση στους «θησαυρούς» των 20 θαλάσσιων οικοπέδων στα Ιόνια και την Κρήτη.

Η ΔΕΗ από τη άλλη μεριά ζητά να μην καταβάλλει το ΕΤΜΕΑΡ των απλήρωτων λογαριασμών στον ΛΑΓΗΕ προκειμένου να εξασφαλίσει ρευστότητα, έστω και λίγων μηνών, ενώ σίγουρα θα ευνοηθεί από τη μείωση του κονδυλίου για τα Αποδεικτικά Διαθεσιμότητας Ισχύος σύμφωνα με την πρόταση της ΡΑΕ.

Κι όλα αυτά τη στιγμή που ο υπουργός αρνείται πεισματικά έστω και να συζητήσει την αντίθετη άποψη. Το WWF Ελλάς έχει αμφισβητήσει με στοιχεία την οικονομική βιωσιμότητα της σχεδιαζόμενης μονάδας από το 2013. H συμφωνία της προηγούμενης εβδομάδας μεταξύ Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Συμβουλίου και Επιτροπής για την εφαρμογή του Ταμείου Σταθερότητας Αγοράς Δικαιωμάτων Εκπομπών (Market Stability Reserve), απλώς ενισχύει τα επιχειρήματα αυτά, καθώς θα οδηγήσει σε εκτόξευση των τιμών CO2 μέσα στα πρώτα χρόνια λειτουργίας της Πτολεμαΐδας V. Το αποτέλεσμα θα είναι ολέθριο για τα οικονομικά της σχεδιαζόμενης μονάδας, καθώς το κόστος παραγωγής της θα επιβαρυνθεί σε σημείο που θα εκτοπίζεται από μονάδες φυσικού αερίου.

Τα μεγαλεπήβολα λιγνιτικά σχέδια δεν σταματούν όμως μόνο στην Πτολεμαΐδα V. Το περασμένο καλοκαίρι υπήρξε διακομματική συναίνεση για την ανάγκη κατασκευής και της δεύτερης λιγνιτικής μονάδας, Μελίτης ΙΙ, επιβάλλοντας με τροπολογία της τελευταίας στιγμής στον πιθανό αγοραστή της μικρής ΔΕΗ να δεσμευτεί για την κατασκευή της.

Τελευταία μάλιστα, φαίνεται ότι το ΥΠΑΠΕΝ ζήτησε (μια ακόμα) εξαίρεση από την Κομισιόν για την επαναλειτουργία της Πτολεμαΐδας ΙΙΙ, μιας από τις πιο ρυπογόνες λιγνιτικές μονάδες της ΔΕΗ. Το πρόσχημα πίσω από αυτό το περιβαλλοντικά και οικονομικά καταστροφικό αίτημα, που η ίδια η ΔΕΗ αρνήθηκε να υποβάλλει όταν είχε την ευκαιρία, είναι η τηλεθέρμανση της πόλης της Πτολεμαΐδας, η οποία όμως εδώ και δύο χειμώνες καλύπτεται από άλλον λιγνιτικό σταθμό.

Παράλληλα με την προσπάθεια νεκρανάστασης του πιο ρυπογόνου καύσιμου στον πλανήτη, ο υπουργός με πρόσφατες τοποθετήσεις του δείχνει να μην αντιλαμβάνεται τις τεράστιες δυνατότητες που προσφέρει η εξοικονόμηση ενέργειας, όχι μόνο για τη μείωση του αποτυπώματος της χώρας, αλλά και για την ανάκαμψη της εθνικής οικονομίας. Η κυβέρνηση επίσης δε φαίνεται καθόλου διατεθειμένη να ανατρέψει το αρνητικό κλίμα που πάγωσε την αγορά των ΑΠΕ τα τελευταία δύο χρόνια. Τουναντίον μάλιστα. Οι ΑΠΕ φαίνεται ότι θα επωμισθούν το βάρος του μέτρου της διακοψιμότητας για την ενίσχυση των ενεργοβόρων βιομηχανιών, ενώ πυκνώνουν οι συναντήσεις στο υπουργείο με εκπροσώπους των πολέμιων των αιολικών, χωρίς ταυτόχρονα να καλούνται άλλοι φορείς για συμμετοχή στην υπό εξέλιξη διαβούλευση.

Η κλιματική αλλαγή δεν αντιμετωπίζεται με ευχολόγια. Κάθε χώρα πρέπει να συνεισφέρει στο μέτρο των δυνατοτήτων της, «σπρώχνοντας» η μία την άλλη, ώστε όλοι μαζί να αποφύγουμε τις ολέθριες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής που δε γνωρίζουν σύνορα. Η ελληνική κυβέρνηση έχει κάθε ευκαιρία να το πράξει με συγκεκριμένα έργα και όχι προσπαθώντας να κρυφτεί πίσω από τον κοινό ευρωπαϊκό στόχο για το 2030.

Αρκεί να:

*Επανεξετάσει άμεσα τη σκοπιμότητα κατασκευής της Πτολεμαΐδας V αξιολογώντας την οικονομικά σε σύγκριση με τις προτεινόμενες εναλλακτικές λύσεις που στηρίζονται στις ΑΠΕ.

*Δεσμευτεί για την αυστηρή τήρηση του χρονοδιαγράμματος απόσυρσης, αλλά και αναβάθμισης των παλιών λιγνιτικών μονάδων στο πλαίσιο των ήδη συμφωνημένων με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

*Στηρίξει έμπρακτα την αύξηση της ενεργειακής αποδοτικότητας και της διείσδυσης των ΑΠΕ στην ηλεκτροπαραγωγή με παράλληλη διασφάλιση της προστασίας του περιβάλλοντος.

(O Νίκος Μάντζαρης είναι Υπεύθυνος Ενεργειακής και Κλιματικής Πολιτικής του WWF Ελλάς).

Σχόλια