Ο Νεάντερταλ μέσα μας και το άγνωστο είδος ανθρώπου

0
1116

Μια ακόμα έρευνα επιβεβαιώνει τις επιμειξίες ανάμεσα στον σύγχρονο άνθρωπο, γνωστό και ως Homo Sapiens και τον αρχαιότερο άνθρωπο του Νεάντερταλ.

Ένα κρανίο ηλικίας 55.000 ετών που ανακαλύφθηκε στο βόρειο Ισραήλ, επιβεβαιώνει ότι υπήρχαν στενές επαφές ανάμεσα στα δύο είδη, με αποτέλεσμα οι σύγχρονοι Ευρωπαίοι και Ασιάτες να διαθέτουν κοινό γονιδίωμα με τον Νεάντερταλ σε ποσοστό 2% ως 4%.

Το κρανίο, που πιθανότατα ανήκε σε γυναίκα βρέθηκε στο μεγάλο προϊστορικό σπήλαιο Μανότ της δυτικής Γαλιλαίας, θεωρείται ως ένα από τα αρχαιότερα οστά του είδους που έχουν βρεθεί ποτέ και επιβεβαιώνει τη θεωρία των προσμείξεων προτού οι Νεάντερταλ μεταναστεύσουν από την Αφρική στην Ευρώπη.

Η διεθνής επιστημονική ομάδα με επικεφαλής τον καθηγητή ανθρωπολογίας Ίσραελ Χέρσκοβιτς του Πανεπιστημίου του Τελ Αβίβ, δήλωσαν πως η ανακάλυψη επιβεβαιώνει ότι οι πρόγονοί μας κατοικούσαν στην ίδια περιοχή της Μέσης Ανατολής με τους Νεάντερταλ και, κατά καιρούς, διασταυρώνονταν μαζί τους – τόσο στο κυνήγι για τροφή, όσο και σεξουαλικά.

Οι Νεάντερταλ εμφανίστηκαν πριν από 350.000 χρόνια και, αφού εξαπλώθηκαν στην Ευρώπη και στην Ασία, εξαφανίστηκαν πριν από 40.000 χρόνια, λίγο μετά την άφιξη των προγόνων μας στην «Γηραιά Ήπειρο» πριν από 45.000 χρόνια.

Οι Homo sapiens εμφανίστηκαν ίσως πριν από 200.000 χρόνια στην Αφρική, από την οποία έφυγαν πριν από τουλάχιστον 60.000 χρόνια και σήμερα έχουν πια κατακλύσει όλον τον πλανήτη μετά από διαδοχικές μεταναστεύσεις.

Το κρανίο, που φιλοξενούσε έναν σχετικά μικρό εγκέφαλο 1.100 χιλιοστόλιτρων (έναντι 1.400 του μέσου συγχρόνου εγκεφάλου), θυμίζει ανατομικά τους ευρωπαίους Κρο-Μανιόν, έχοντας όμως και κάποια αφρικανικά χαρακτηριστικά. Για «το πρώτο εύρημα που συνδέει την Αφρική με την Ευρώπη», έκανε λόγο ο Ίσραελ Χέρσκοβιτς. Η Μέση Ανατολή «ήταν το πιο πιθανό μέρος για το «ειδύλλιο» μεταξύ Homo sapiens και Νεάντερταλ», πρόσθεσε.

Για «συναρπαστικό εύρημα» έκαναν λόγο τόσο η διεθνούς φήμης ελληνικής καταγωγής παλαιοανθρωπολόγος Κατερίνα Χαρβάτη του γερμανικού Πανεπιστημίου του Τίμπιγκεν, όσο και ο διακεκριμένος παλαιοανθρωπολόγος Κρις Στρίνγκερ του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας του Λονδίνου.

Το επόμενο και δυσκολότερο βήμα για τους επιστήμονες θα είναι να εξάγουν DNA από το κρανίο, προκειμένου να το συγκρίνουν με εκείνο των σύγχρονων ανθρώπων και των Νεάντερταλ.

Η ανακάλυψη δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Nature».

—Ένας άγνωστος συγγενής

Μια προϊστορική σιαγόνα που μπλέχτηκε στα δίχτυα ενός ψαρά στην Ταϊβάν ενδέχεται να ανήκει σε ένα άγνωστο μέχρι σήμερα είδος ανθρώπου.

Στην Ασία, την έλευση του Sapiens που εμφανίστηκε στη μεγαλύτερη Ήπειρο της Υφηλίου πριν από 50.000 χρόνια είχαν «προαναγγείλει» ο Homo erectus, οι «Ντενίσοβαν» που ζούσαν από τη Σιβηρία μέχρι τον Ειρηνικό και οι μικροσκοπικοί Homo florensiensis, γνωστοί και ως «χόμπιτ», οι οποίοι ήταν πιθανώς απόγονοι του Homo erectus και επιζούσαν στην Ινδονησία μέχρι σχετικά πρόσφατα, πριν από περίπου 18.000 χρόνια.

Όλα τα παραπάνω είδη ανήκουν στους ανθρωπίδες, μια ομάδα που περιλαμβάνει τους ανθρώπους και όλους τους συγγενείς τους μετά το διαχωρισμό της ανθρώπινη εξελικτικής γραμμής από τον χιμπατζή, πριν από περίπου 6 εκατομμύρια χρόνια.

H τελευταία ανακάλυψη ίσως σημαίνει ότι η λίστα των ανθρωπιδών μεγαλώνει αν και είναι νωρίς για τέτοια συμπεράσματα. Η σιαγόνα ανασύρθηκε από βάθος 60 έως 120 μέτρων στον Πορθμό του Πενγκού, περίπου 25 χιλιόμετρα από τις δυτικές ακτές της Ταϊβάν.

Ο πορθμός αποτελούσε τμήμα της ηπειρωτικής Ασίας κατά την τελευταία εποχή των παγετώνων, όταν η στάθμη των ωκεανών βρισκόταν χαμηλά. Ο ψαράς που βρήκε τη σιαγόνα, γνωστή πλέον ως «Πενγκού 1», την πούλησε σε τοπικό κατάστημα με αντίκες.

Ταϊβανέζος συλλέκτης δώρισε αργότερα το απολίθωμα στο Εθνικό Μουσείο Φυσικών Επιστημών της Ταϊβάν. H σιαγόνα δεν ήταν δυνατό να χρονολογηθεί άμεσα, βρέθηκε ωστόσο μαζί με οστά ενός εξαφανισμένου είδους ύαινας. Μετρήσεις του φθορίου και του νατρίου στα οστά έδειξαν ότι τα δύο είδη πρέπει ήταν σύγχρονα.

Οι ερευνητές εκτιμούν έτσι ότι ο μυστηριώδης ανθρωπίδης πρέπει να έζησε τα τελευταία 450.000 χρόνια, πιθανότερα τα τελευταία 10 έως 190 χιλιάδες χρόνια.

Το εντυπωσιακό με τη σιαγόνα είναι ότι φαίνεται πιο ογκώδης και πρωτόγονη ακόμα και από αρχαιότερα απολιθώματα Homo erectus από την Ασία. Παρουσιάζει ωστόσο ομοιότητες με ένα απολίθωμα Homo erectus ηλικίας 400.000 ετών, το οποίο βρέθηκε στην Κίνα περίπου 950 χιλιόμετρα από τον Πορθμό του Πενγκού. Αυτό σημαίνει ότι οι Homo erectus ίσως επέζησαν στην Ασία πολύ περισσότερο από ό,τι νομίζουν μέχρι σήμερα οι παλαιοανθρωπολόγοι. Υπάρχει όμως και το ενδεχόμενο ο ανθρωπίδης της Ταϊβάν να μην ήταν απόγονος του Homo erectus αλλά διαφορετικό είδος ανθρώπου.

Δεν αποκλείεται μάλιστα να ήταν μέλος της φυλής των Ντενίσοβαν, γνωστή μόνο από ένα οστό δακτύλου και δύο δόντια που βρέθηκαν στη σπηλιά Ντενίσοβα της Ρωσίας. Περισσότερα στοιχεία θα μπορούσαν να προκύψουν αν οι ερευνητές καταφέρουν να απομονώσουν DNA από τη σιαγόνα και να το συγκρίνουν με το δημοσιευμένο γονιδίωμα των Ντενίσοβαν.

Σχόλια