Φαύλος κύκλος φτώχειας και χαμηλής νοημοσύνης (IQ) – Έρευνα

0
58

Χαμηλότερη ευφυΐα έχουν οι άνθρωποι που αντιμετωπίζουν το φάσμα της φτώχειας σύμφωνα με πανεπιστημιακή έρευνα που διεξήχθη από ιδρύματα στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Οι αιτίες του ευρήματος δεν είναι βέβαια βιολογικές, αλλά έχουν κοινωνικές ρίζες: οι φτωχοί άνθρωποι καταναλώνουν την ενέργειά τους ώστε να καλύψουν τα προς το ζην με συνέπεια να μην διαθέτουν πόρους ώστε να επενδύσουν στην εκπαίδευση και την επαγγελματική τους κατάρτιση.

Η μείωση του δείκτη IQ που δημιουργεί η πίεση εξεύρεσης φαγητού ή οικονομικών πόρων για εξόφληση υποχρεώσεων όπως το ενοίκιο και το δάνειο μπορεί να φτάσει και τις 13 μονάδες, ισοδύναμη με αυτή που υφίσταται ένας άνθρωπος μετά από μια άϋπνη νύκτα.

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η φτώχεια δεν ισοδυναμεί με περιορισμένη νοητική δυνατότητα, αλλά η δεύτερη προκύπτει εξαιτίας της μεγάλης διανοητικής προσπάθειας που απαιτείται για την εξεύρεση των βασικών πόρων επιβίωσης.

«Συχνά η φτώχεια θεωρείται αποτέλεσμα προσωπικής αποτυχίας ή συνέπεια του μη ευνοϊκού περιβάλλοντος στο οποίο μεγάλωσε κανείς. Η μελέτη μας όμως δείχνει ότι η έλλειψη οικονομικών πόρων μπορεί από μόνη της να περιορίσει τις γνωστικές λειτουργίες», υπογράμμισε η καθηγήτρια Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο της Βρετανικής Κολομβίας του Καναδά, Τζιαγίνγκ Ζάο.

Στο πλαίσιο της έρευνας συμμετείχαν 400 άτομα που επιλέχθηκαν τυχαία σε εμπορικό κέντρο του Νιου Τζέρσι την περίοδο 2010-11.  Τα άτομα του δείγματος είχαν μέσο ετήσιο εισόδημα 70.000 δολαρίων.

Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες (υψηλό και χαμηλό εισόδημα) και υποβλήθηκαν σε δοκιμές γνωστικών ικανοτήτων και «αυτοελέγχου»: πώς δηλαδή αντιδρά κάποιος όταν πρέπει να ανταπεξέλθει σε μια ιδιαίτερα υψηλή οικονομική υποχρέωση.

Δεδομένου ότι οι «πλούσιοι» μπορούσαν να ανταπεξέλθουν σε οικονομικά προβλήματα κάθε είδους, η έρευνα έδειξε πως στους φτωχούς το ύψος της οικονομικής οφειλής συνδυάστηκε με μείωση του δείκτη νοημοσύνης (IQ) έως και 13 μονάδες.

Το πείραμα επαναλήφθηκε σε Ινδούς αγρότες, καλλιεργητές σακχαροκάλαμου. Οι συγκεκριμένοι άνθρωποι πωλούν τη σοδειά τους μια φορά ετησίως. Μετά τη διάθεση της συγκομιδής απολαμβάνουν μια σχετική οικονομική άνεση ενώ πριν αντιμετωπίζουν οικονομική ανέχεια.

Το ίδιο πείραμα έδειξε ότι μετά την είσπραξη των χρημάτων ο δείκτης νοημοσύνης ανέβαινε κατά 10 μονάδες, σε σύγκριση με την αμέσως προηγούμενη περίοδο.

Ο Ελντάρ Σαφίρ, καθηγητής Ψυχολογίας και Κοινωνικών Υποθέσεων στο Πρίνστον, περιγράφει τη σχέση φτώχειας και IQ ως ένα φαύλο κύκλο καθώς τα πιεστικά οικονομικά προβλήματα  οδηγούν τους ανθρώπους σε λανθασμένες επιλογές με αποτέλεσμα να οξύνονται και πάει λέγοντας.

Δεδομένης της κατάστασης που επικρατεί στην Ελλάδα την τελευταία τριετία και τις επιλογές αντιμετώπισης των δημοσιονομικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουμε  μπορούμε με ασφάλεια να υποθέσουμε ότι η εν λόγω θεωρία μπορεί να ισχύσει από το ατομικό στο συλλογικό, κοινωνικό επίπεδο.

econews

Σχόλια