Ανακάλυψαν μυστηριώδες άστρο νετρονίων που επιβραδύνει απότομα – Ελληνική συμμετοχή

0
49

Ένα ταχύτατα περιστρεφόμενο άστρο νετρονίων (πάλσαρ), το οποίο ξαφνικά επιβραδύνει, ανακάλυψε διεθνής ομάδα αστρονόμων, μεταξύ των οποίων ο ελληνικής καταγωγής Κώστας Γουργουλιάτος από το καναδικό πανεπιστήμιο ΜακΓκιλ στο Μόντρεαλ, χρησιμοποιώντας το τηλεσκόπιο ακτινών Χ «Swift» της NASA.

Το άστρο νετρονίων, εν ονόματι 1E2259 586, εντοπίζεται στο βορειότερο ημισφαίριο του ουρανού, στον αστερισμό της Κασσιόπειας.

Αν και στο παρελθόν οι επιστήμονες είχαν παρατηρήσει άστρα νετρονίων ξαφνικά να αυξάνουν την ταχύτητα περιστροφής γύρω από τον εαυτό τους, ποτέ δεν είχαν δει ένα τέτοιο άστρο να επιβραδύνει απότομα την περιστροφή του.

Τα άστρα νετρονίων είναι ό,τι πλησιέστερο υπάρχει στη μαύρη τρύπα, που οι αστρονόμοι μπορούν να παρατηρήσουν απευθείας.

Στην ουσία πρόκειται για τον συνθλιμμένο πυρήνα ενός γιγάντιου αστεριού που «ξέμεινε» από καύσιμα, κατέρρευσε από το βάρος του και στη συνέχεια εξερράγη σε σούπερ νόβα.

Η ύλη που απομένει από την έκρηξη συμπιέζεται σε μια μικρή «μπάλα» διαμέτρου 19,3 χιλιομέτρων, η οποία ωστόσο 500.000 μεγαλύτερη μάζα από αυτή της Γης.

Τα άστρα νετρονίω μπορούν να πραγματοποιήσουν ως και 43.000 περιστροφές το λεπτό και έχουν μαγνητικά πεδία κατά ένα τρισεκατομμύριο φορές ισχυρότερα από αυτά της Γης.

Ωστόσο, το 1E2259 586 είναι ακόμα πιο εντυπωσιακό γιατί ανήκει στην κατηγορία των ελάχιστων άστρων νετρονίων με εξαιρετικά ισχυρό μαγνητικό πεδίο (magnetars).

Η ανακάλυψη

Χρησιμοποιώντας το τηλεσκόπιο ακτινών Χ «Swift» οι επιστήμονες παρατήρησαν από τον Ιούλιο του 2011 ως τα μέσα Απριλίου του 2012 τον υπερ-μαγνήτη 1E2259 586.

Το συγκεκριμένο διάστημα το άστρο νετρονίων έκανε μια πλήρη περιστροφή κάθε επτά δευτερόλεπτα, με ρυθμό που επιβραδυνόταν σταδιακά και σταθερά.

Ωστόσο, στην επόμενη παρατήρηση στις 28 Απριλίου 2012 οι αστρονόμοι διαπίστωσαν ότι η περιστροφή του άστρου είχε επιβραδυνθεί κατά 2,2 εκατομμυριοστά του δευτερολέπτου.

Σημειώνεται ότι στις 21 Απριλίου, πριν τη σημαντική αυτή επιβράδυνση, το άστρο εξέπεμψε μια σύντομη αλλά ισχυρή έκρηξη ακτινών γάμμα, που καταγράφηκε από το διαστημικό τηλεσκόπιο «Fermi» της NASA.

Οι αστρονόμοι εκτιμούν ότι αυτή η έκλαμψη ήταν η απαρχή της επιβράδυνσης της περιστροφής του άστρου νετρονίων 1E2259 586.
econews

Σχόλια