ΑΠΕ: τι λέει η ΕΛΕΤΑΕΝ για το ν/σ – Εγγυημένες τιμές, άδειες, εγγυοδοσία

0
260

eletaen-nomosxedio-ape-99047Επιστολή προς το ΥΠΕΚΑ και τους τρεις πολιτικούς αρχηγούς της συγκυβέρνησης απέστειλε η Ελληνική Επιστημονική Ένωση Αιολικής Ενέργειας (ΕΛΕΤΑΕΝ) με αφορμή το πρόσφατο σχέδιο νόμου για τις ΑΠΕ.

Όπως αναφέρει η ΕΛΕΤΑΕΝ “το σχέδιο νόμου περιέχει διατάξεις που ανατρέπουν, χωρίς τεκμηρίωση, το περιβάλλον και τους κανόνες ανάπτυξης και λειτουργίας των επενδύσεων αιολικής ενέργειας που ισχύουν από το 1994”.

Συγκεκριμένα με το άρθρο 11 του σχεδίου, ορίζεται ότι η τιμή της παραγόμενης ενέργειας θα οριστικοποιείται με την έναρξη λειτουργίας της επένδυσης, ανάλογα με την απόφαση του Υπουργού που θα ισχύει εκείνη τη στιγμή. Δηλαδή, κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων για την χρηματοδότηση της επένδυσης και καθ’ όλη την κατασκευή, η τιμή πώλησης θα είναι άγνωστη.

Το γεγονός αυτό εισάγει μη αποδεκτή αβεβαιότητα η οποία είναι μη διαχειρίσιμη από οποιοδήποτε χρηματοδοτικό οργανισμό, με αποτέλεσμα εφεξής οι επενδύσεις σε έργα αιολικής ενέργειας στην Ελλάδα να αποκλείονται από χρηματοδότηση (μη bankable).

Περαιτέρω, με τις διατάξεις του σχεδίου καταργείται η προστασία έναντι του πληθωρισμού μέσω της κατάργησης της ισχύουσας ετήσιας αναπροσαρμογής της τιμής με το 50% αυτού.

Η διάταξη αυτή στερείται οικονομικής λογικής και ανατρέπει αναδρομικά το καθεστώς εν λειτουργία έργων. Εάν ίσχυε από το 2001, η τιμή της αιολικής ενέργειας που είναι 60,22 €/ΜWh (σε σταθερές τιμές 2000) θα ήταν σήμερα 43,12 €/ΜWh, μειωμένη κατά 28,4%.

Οι παραπάνω διατάξεις καταργούν το σύστημα τιμολόγησης που έχει υπάρξει ο μοναδικός πυλώνας που προσέλκυσε ελληνικές και ξένες επενδύσεις στην αιολική ενέργεια στη χώρα μας.

Δυστυχώς, κανένα άλλο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα δεν θα έχει να προσφέρει πλέον η χώρα σε αυτές τις επενδύσεις, αφού το επενδυτικό περιβάλλον χαρακτηρίζεται από απίθανη γραφειοκρατία, πολυνομία, έλλειψη τίμιου ανταγωνισμού με τα ορυκτά καύσιμα και ανασφάλεια δικαίου.

Το επί της ουσίας καταργούμενο με το σχέδιο νόμου σύστημα τιμολόγησης, εξασφάλιζε την επίτευξη των ευρωπαϊκών δεσμεύσεων ΑΠΕ και την ανάπτυξη της αιολικής ενέργειας με το ελάχιστο κόστος.

Γενικότερα, η συνολική φιλοσοφία του σχεδίου είναι αντιαναπτυξιακή και περιέχει εξαιρετικά αρνητικές για την οικονομία διατάξεις. Παραδείγματα τέτοιων διατάξεων είναι η υποχρέωση εγγυοδοσίας σε ανώριμο στάδιο αδειοδότησης και η επιβολή υπερβολικής νέας φορολόγησης στις επιχειρήσεις όταν καθυστερεί η έναρξη υλοποίησης μιας επένδυσης ακόμα και εάν για την καθυστέρηση αυτή ευθύνεται η κρατική ανεπάρκεια και γραφειοκρατία, που είναι ο κανόνας και όχι η εξαίρεση”.

“Οι άλογοι αυτοί περιορισμοί δεν επιβάλλονται φυσικά από το Μνημόνιο αλλά από εσφαλμένη εκτίμηση των προβλημάτων του κλάδου οι οποίες οδηγούν σε λανθασμένες επιλογές με πρόφαση το Μνημόνιο” καταλήγει η επιστολή προς του πολιτικούς αρχηγούς.

—Παρατηρήσεις επί των άρθρων και άλλων θεμάτων

Επί συγκεκριμένων θεμάτων η ΕΛΕΤΑΕΝ καταθέτει τις παρακάτω παρατηρήσεις:

1. Άρθρο 11, παρ. 1: Η τιμή που θα λαμβάνει ένα αιολικό πάρκο θα καθορίζεται με την έναρξη της δοκιμαστικής λειτουργίας του.

Με την εισαγόμενη διάταξη υφίσταται ο κίνδυνος κατά τη διάρκεια της κατασκευής ενός έργου ο Υπουργός να αποφασίσει να μειώσει την τιμή πώλησης, με αποτέλεσμα να ανατραπεί το επιχειρηματικό σχέδιο με βάση το οποίο εγκρίθηκε η χρηματοδότηση. Το γεγονός αυτό εισάγει αβεβαιότητα που είναι μη διαχειρίσιμη από οποιοδήποτε χρηματοδοτικό οργανισμό, με αποτέλεσμα – οι επενδύσεις Α.Π.Ε. στην Ελλάδα να αποκλείονται από χρηματοδότηση (μη bankable).

Ένα πιθανό αντεπιχείρημα από πλευράς ΥΠΕΚΑ είναι ότι δεν υπάρχει πρόθεση να αλλάζουν οι τιμές στα αιολικά πάρκα, αφού η τιμή της αιολικής ενέργειας είναι ήδη χαμηλή και άρα δεν υφίσταται το ενδεχόμενο να μειωθεί. Αυτή όμως η απάντηση δεν είναι ικανοποιητική διότι η αβεβαιότητα παραμένει. Αντιθέτως, δεδομένου ότι ισχύει το ανωτέρω σκεπτικό (και δεν πρόκειται να μειωθεί η τιμή πώλησης από αιολικά πάρκα) είναι παράλογο να εισάγεται, χωρίς όφελος για το κράτος, αυτή η αβεβαιότητα.

Η διάταξη ισοδυναμεί με το τέλος των επενδύσεων. Καλούμε το ΥΠΕΚΑ, την ύστατη έστω στιγμή, να επικοινωνήσει με τράπεζες και χρηματοδοτικούς οργανισμούς προκειμένου να κατανοηθεί το άτοπο και καταστροφικό της διάταξης.

2.Άρθρο 22, παρ. 12-13: Καταργείται η ετήσια αναπροσαρμογή της τιμής με το 50% του πληθωρισμού για όλες τις Α.Π.Ε. (25% για τα ΦΒ).

Η διάταξη αυτή στερείται οικονομικής λογικής. Οι επενδύσεις Α.Π.Ε. είναι επενδύσεις κεφαλαίου και έχουν υψηλό κεφαλαιουχικό κόστος και χρηματοοικονομικό κόστος κατά τη λειτουργία τους για την εξυπηρέτηση των δανείων τους. Το κόστος αυτό εξαρτάται ευθέως από τον πληθωρισμό, όπως άλλωστε από τον πληθωρισμό εξαρτάται το κόστος της οικονομίας και συνεπακόλουθα όλα τα υπόλοιπα κόστη λειτουργίας των επενδύσεων.

Η προτεινόμενη ρύθμιση έχει τιμωρητικό και αναδρομικό χαρακτήρα. Καταλαμβάνει εν λειτουργία επενδύσεις και ανατρέπει τα επιχειρηματικά σχέδια στα οποία βασίστηκε η χρηματοδότησή τους. Πρέπει ιδιαιτέρως να υπογραμμισθεί ότι η διάταξη αυτή εφαρμόζεται ακόμα και σε έργα που είναι οριακά βιώσιμα ή και μη βιώσιμα με τις συνθήκες που διαμορφώθηκαν με τις πρόσφατες νομοθετικές ρυθμίσεις , όπως είναι τα εν λειτουργία αιολικά πάρκα σε μέσο ή χαμηλό (αλλά μέχρι πριν λίγο διάστημα αξιοποιήσιμο) αιολικό δυναμικό.

Για να φανεί η επίπτωση της προτεινόμενης διάταξης, αναφέρεται το εξής: Με τις μέχρι σήμερα αναπροσαρμογές που έχει λάβει η τιμή πώλησης από αιολικά πάρκα κατά τα τελευταία δώδεκα έτη, η τιμή έχει παραμείνει ουσιαστικά σταθερή (σε τιμές 2000) στα 60,22 €/ΜWh. Εάν ίσχυε από το 2001 η προτεινόμενη ρύθμιση, η ονομαστική τιμή πώλησης θα ήταν σήμερα 62,90 €/ΜWh και η σε σταθερές τιμές 2000 τιμή πώλησης θα ήταν 43,12 €/ΜWh, μειωμένη κατά 28,4% σε σχέση με σήμερα.

3. Άρθρο 11, παρ. 1: Οι τιμές όλων των Α.Π.Ε. θα καθορίζονται πλέον με απλή υπουργική απόφαση και όχι νόμο όπως ίσχυε μέχρι τώρα.

Σε μια ευνομούμενη Πολιτεία, για την οποία η επενδυτική σταθερότητα και ασφάλεια καθώς και η εμπιστοσύνη στη Διοίκηση και την Εκτελεστική Εξουσία είναι ακρογωνιαίοι λίθοι, μια τέτοια επιλογή -που συνιστά υποχώρηση του επιπέδου ασφάλειας- θα μπορούσε να συζητηθεί αν και πάλι θα απαιτούσε ουσιαστικά επιχειρήματα για να τεκμηριωθεί. Στην Ελλάδα όμως, που δυστυχώς χαρακτηρίζεται από έλλειμμα επενδυτικής ασφάλειας, ασφάλειας δικαίου και αξιοπιστίας, η κατάργηση του δια νόμου καθορισμού των τιμών που ισχύει από το 1994 είναι μια εξαιρετικά ατυχής επιλογή που πλέον μηδενίζει την επενδυτική ασφάλεια σε μια εξαιρετικά δύσκολη περίοδο.

Θα πρέπει απαραίτητα να παραμείνει η αρμοδιότητα στη Βουλή, με την υποχρέωση στην αιτιολογική έκθεση να περιλαμβάνεται τεχνική-επιστημονική κρίση της αρμόδιας Υπηρεσίας Α.Π.Ε. και της ΡΑΕ καθώς και παρουσίαση των βασικών πορισμάτων-παρατηρήσεων της δημόσιας διαβούλευσης που πρέπει να προηγείται.

4. Άρθρο 11, παρ. 1: Είναι ασαφές εάν οι αλλαγές στις τιμές μπορεί να ισχύουν αναδρομικά και για τις εν λειτουργία εγκαταστάσεις.

Από τη διατύπωση της διάταξης υφίσταται ο κίνδυνος να ερμηνευθεί ότι μια μείωση τιμών με απλή υπουργική απόφαση καταλαμβάνει ακόμα και εν λειτουργία μονάδες κάνοντας, αν ισχύσει, μια κάκιστη διάταξη ολοκληρωτικά καταστροφική.

Κατά συνέπεια, με βάση όσα αναφέρονται στα σημεία 1-4 ανωτέρω, όλο το άρθρο 11 πρέπει να αποσυρθεί.

5. Περαιτέρω, οφείλουμε με λύπη να επισημάνουμε την άρνηση του ΥΠΕΚΑ να υιοθετήσει τις προτάσεις μας για υπερδέσμευση ισχύος στα κορεσμένα δίκτυα (overbooking).

Υπενθυμίζουμε ότι και για το θέμα αυτό, η ΕΛΕΤΑΕΝ έχει υποβάλει πλήρη νομοθετική ρύθμιση (βλ. «Το Αναπτυξιακό Πακέτο για τις Α.Π.Ε. με έμφαση στην αιολική ενέργεια», Παράρτημα Π1.12, σελ. 53-58, http://www.eletaen.gr/drupal/sites/default/files/AnaptyksiakoPaketo.pdf). Με την διάταξη αυτή θα επιτραπεί η άμεση υλοποίηση ώριμων αιολικών πάρκων χωρίς να θίγονται δικαιώματα τρίτων και χωρίς την επαχθή και αντιαναπτυξιακή απαίτηση της εγγυοδοσίας.

6. Εφόσον το ΥΠΕΚΑ επιμείνει στην αντιαναπτυξιακή επιλογή της εγγυοδοσίας, πρέπει το ύψος αυτής να μειωθεί σημαντικά, διότι με το προτεινόμενο ύψος επιβαρύνεται το κόστος επένδυσης ενός μέσου αιολικού πάρκου κατά 4,4%-8,8% ανά τελικά υλοποιημένο MW.

Επιπλέον δεν πρέπει η υποχρέωση εγγυοδοσίας να ισχύει για έργα για τα οποία ήδη οι υποψήφιοι παραγωγοί έχουν καταθέσει εγγυητικές επιστολές για τη σύνδεσή του (Ειδικό Έργο Εύβοιας).

Γενικότερα, απαιτείται ισότιμη αντιμετώπιση όλων των περιπτώσεων που η διοίκηση αρνείται την ολοκλήρωση της αδειοδότησης. Η εγγυητική επιστολή πρέπει να επιστρέφεται στον παραγωγό σε όλες αυτές τις περιπτώσεις και όχι μόνο στην περίπτωση απόρριψης του αιτήματος χορήγησης της άδειας χρήσης νερού όπως αποκλειστικά προβλέπεται όγδοο εδάφιο της παρ. 3 του αρ. 1 του σχεδίου νόμου

7. Εφόσον το ΥΠΕΚΑ επιμείνει στην άδικη επιλογή του τέλους διατήρησης αδειών, πρέπει το ύψος αυτού να μειωθεί δραστικά, διότι με το προτεινόμενο ύψος επιβαρύνει το κόστος επένδυσης ενός μέσου αιολικού πάρκου κατά 3%-9% ανά τελικά υλοποιημένο MW.

Απαιτείται και εδώ ισότιμη αντιμετώπιση όλων των περιπτώσεων κατά τις οποίες η επένδυση δεν υλοποιείται έγκαιρα εξαιτίας των καθυστερήσεων του κράτους. Σε αυτές τις περιπτώσεις, για τις οποίες δεν ευθύνεται ο παραγωγός, πρέπει να αναστέλλεται η υποχρέωση καταβολής του τέλους. Το σχέδιο νόμου προβλέπει αδικαιολόγητα ότι τέτοια αναστολή λαμβάνει χώρα μόνο στην περίπτωση του κορεσμού δικτύων (παρ. 8, αρ. 2).

Τέλος, επί της φιλοσοφίας των υπολοίπων θεμάτων του σχεδίου νόμου έχουμε ήδη εκφραστεί και επομένως παρέλκει η εκ νέου τοποθέτησή μας.

Σχόλια