Google+ Σχιστολιθικό φυσικό αέριο (shale gas): μια ακόμη αδιέξοδη «ενεργειακή διέξοδος» | EcoNews.gr
5 Νοεμβρίου 2012, 10:42 | Εμφανίσεις: 5846

Σχιστολιθικό φυσικό αέριο (shale gas): μια ακόμη αδιέξοδη «ενεργειακή διέξοδος»

Περιβάλλον Ενέργεια Οικολογία:

Καθώς η Ευρώπη εμμένει στη διασφάλιση της ενεργειακής τροφοδοσίας σε επάρκεια και σε ανταγωνιστικές τιμές, χωρίς όμως να τολμά και την ταυτόχρονη απεξάρτησή της από ορυκτά καύσιμα, συνεχώς αναδύονται νέες, αλλά αδιέξοδες, ενεργειακές προτάσεις.

Μετά την πετρελαϊκή άμμο και την πυρηνική ενέργεια, η εξόρυξη σχιστολιθικού αερίου (shale gas) προβάλλεται ως ακόμα μια «λύση», που αποτυγχάνει όμως να εξυπηρετήσει τα οικονομικά, κοινωνικά και περιβαλλοντικά συμφέροντα των κοινωνιών μας, τόσο βραχυπρόθεσμα, όσο και μακροπρόθεσμα. O σχιστόλιθος είναι ένα από τα πιο κοινά ιζηματογενή πετρώματα που βρίσκονται στη γη, αποτελεί μια δεξαμενή φυσικού αερίου και «ευκαιρία» για την ανάπτυξη μιας νέας δήθεν «πράσινης», ενεργειακής αγοράς.

Με αφορμή τις τελευταίες εκθέσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, εξετάζουμε τις επιπτώσεις της εξόρυξης σχιστολιθικού αερίου, κυρίως στους υδατικούς πόρους, και παρουσιάζουμε τις κινήσεις των ευρωπαϊκών περιβαλλοντικών οργανώσεων για την πλήρη απαγόρευσή της.

Η εκμετάλλευση των κοιτασμάτων πετρελαιούχου σχιστόλιθου είναι δημοφιλής στις ΗΠΑ τα τελευταία χρόνια, ενώ αρκετές Ευρωπαϊκές χώρες έχουν εκδηλώσει το ενδιαφέρον τους να δραστηριοποιηθούν πάνω σε αυτόν τον τομέα με την Πολωνία να στηρίζει πλήρως τη νέα αυτή διαδικασία, ενώ μερικές χώρες, όπως η Γερμανία και η Σουηδία αναμένουν τα αποτελέσματα των επιστημονικών μελετών. Στην Αυστρία, η τροποποίηση της νομοθεσίας έχει καταστήσει την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων υποχρεωτική και για τη φάση της έρευνας, με αποτέλεσμα οι αιτήσεις να έχουν αποσυρθεί προς το παρόν. Στη Γαλλία, παρότι η εξόρυξη σχιστολιθικού αερίου απαγορεύθηκε το 2010, αυτή την στιγμή η κυβέρνηση έχει χορηγήσει άδειες για ερευνητικές γεωτρήσεις. Η Βουλγαρία, η Τσεχία και η Ρουμανία βρίσκονται υπό καθεστώς αναστολής δραστηριοτήτων, ενώ στην Μ. Βρετανία η εξόρυξη σχιστολιθικού αερίου είναι επί του παρόντος σε μικρή κλίμακα.

Η εξόρυξη του σχιστολιθικού αερίου πραγματοποιείται με τη διοχέτευση υπό υψηλή πίεση μεγάλων ποσοτήτων νερού, άμμου και διαφόρων χημικών ουσιών στο υπέδαφος, σε βάθη που μπορούν να φθάσουν έως και τα 3km. Η υδραυλική πίεση δημιουργεί πολλαπλές ρωγμές στο πέτρωμα, απ’ όπου το εγκλωβισμένο αέριο διαφεύγει και εν συνεχεία αντλείται. Αυτή η μέθοδος εξόρυξης αποκαλείται υδραυλική ρωγμάτωση ή διάρρηξη (hydraulic fracturing ή fracking) και εγκυμονεί πολλούς κινδύνους τόσο για το φυσικό περιβάλλον όσο και για τη δημόσια υγεία και τις τοπικές κοινωνίες.

Οι αρνητικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις της εξορυκτικής δραστηριότητας εμφανίζονται από τα πρώτα κιόλας στάδια. Η εγκατάσταση των εξεδρών εξόρυξης και η κατασκευή των συνοδευτικών υποδομών (διάνοιξη μεγάλων σε πλάτος δρόμων, χώρων στάθμευσης, εγκαταστάσεων επεξεργασίας και μεταφοράς αερίου) απαιτεί την αποψίλωση εκτάσεων και, συνεπώς, την καταστροφή των φυσικών οικοσυστημάτων, προκαλώντας με αυτόν τρόπο την αλλοίωση του φυσικού τοπίου με άμεσες συνέπειες για τη βιοποικιλότητα της περιοχής.

Επιπλέον, κατά τη διαδικασία της υδραυλικής ρωγμάτωσης χρησιμοποιούνται σημαντικές ποσότητες νερού που ανάλογα με τις συνθήκες κυμαίνονται από 9.000 έως 29.000 εκατομμύρια λίτρα νερού για μια ολοκληρωμένη διάρρηξη (με μέσο όρο 18000 m3) εγείροντας ζητήματα σχετικά με τις πηγές τροφοδοσίας όλου αυτού του υδάτινου όγκου. Συχνά το νερό αποκτάται από ποτάμια ή τοπικά ρέματα, γεγονός που επηρεάζει τη βιοποικιλότητα της περιοχής λόγω της υπερβολικής ποσότητας που αντλείται από αυτά.

Μεγάλο μέρος του νερού που χρησιμοποιείται επιστρέφει στην επιφάνεια και διαχωρίζεται σε ανακτημένο, που μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί σε ορισμένα στάδια της διεργασίας, και σε παραπροϊόντα/ υγρά απόβλητα, των οποίων η διαχείριση αποτελεί ένα ακόμα πρόβλημα.

Ακόμα και το ανακτημένο νερό όμως έχει κάποιο όριο επαναχρησιμοποίησης (2.500 ppm στερεών σωματιδίων), καθώς στο υγρό ρωγμάτωσης διοχετεύεται πλήθος χημικών προσθέτων (στα οποία περιλαμβάνονται και τοξικές, αλλεργιογόνες, μεταλλαξιογόνες και καρκινογόνες ουσίες), απαραιτήτων για τη διεργασία, ενώ το νερό που επιστρέφει στην επιφάνεια μπορεί να περιέχει επιπλέον μεθάνιο, βαρέα μέταλλα και ραδιενεργές ουσίες. Το νερό καταλήγει στο περιβάλλον με διάφορουςτρόπους προκαλώντας τη ρύπανση των επιφανειακών ή υπόγειων υδάτων (ακόμα και του πόσιμου νερού), υποβαθμίζοντας την ποιότητα του εδάφους και θέτοντας σε κίνδυνο τη βιοποικιλότητα, αλλά και τον ίδιο τον άνθρωπο, όχι μόνο άμεσα αλλά και έμμεσα, όπως π.χ. στην περίπτωση εισόδου επιβλαβών ουσιών στην τροφική αλυσίδα.

Καθ’ όλη την παραγωγική διαδικασία εκπέμπονται ατμοσφαιρικοί ρύποι, όπως SO2, NOx, NMVOC, CO λόγω καύσης, ενώ τοξικές χημικές ουσίες εκλύονται λόγω εξάτμισης μέσω των λυμάτων, οι οποίες συνδέονται με την εμφάνιση καρκίνου. Η μεγάλη κατανάλωση καυσίμων κατά την έρευνα, την εξόρυξη και την επεξεργασία του σχιστολιθικού αερίου οδηγεί στην έκλυση στην ατμόσφαιρα CO2, ενώ συχνά παρατηρούνται και ανεξέλεγκτες εκπομπές μεθανίου. Καθώς τα δυο αυτά αέρια ευθύνονται κατά κύριο λόγο για το φαινόμενο του θερμοκηπίου και την αύξηση της παγκόσμιας μέσης θερμοκρασίας, εκτιμήσεις επιστημόνων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δείχνουν ότι κατά την παραγωγή ενέργειας από σχιστόλιθο εκπέμπονται έως και 75% περισσότερα αέρια του θερμοκηπίου. Επιπλέον, είναι ευρέως γνωστό ότι η υδραυλική ρωγμάτωση μπορεί να προκαλέσει μικροσεισμούς της τάξης των 1-3 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ.

Το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο της ΕΕ σχετικά με την υδραυλική ρωγμάτωση εμφανίζει σημαντικά κενά. Το πιο σημαντικό είναι ότι η υφιστάμενη νομοθεσία για τις εξορυκτικές δραστηριότητες στην Ευρώπη δεν συμπεριλαμβάνει τις ειδικές πτυχές αυτής της διαδικασίας σε σχέση με τη δημόσια υγεία (νερό, τοξικά αέρια, έδαφος, ατμοσφαιρική ρύπανση), ενώ παράλληλα εντοπίζονται σημαντικές διαφορές μεταξύ των νομοθεσιών των κρατών μελών. Χαρακτηριστικό είναι ότι, ενώ η εξόρυξη σχιστολιθικού αερίου ήδη πραγματοποιείται σε κάποιες χώρες της ΕΕ και σχεδιάζεται σε άλλες, η Οδηγία- Πλαίσιο για τα Ύδατα 2000/60/ΕΚ δεν περιλαμβάνει ρυθμίσεις για αυτή τη δραστηριότητα, παρόλο που είναι ιδιαίτερα υψηλός ο κίνδυνος ρύπανσης των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων σε όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας.

Για όλους τους παραπάνω λόγους, περιβαλλοντικές οργανώσεις από όλον τον κόσμο διοργάνωσαν στις 22 Σεπτεμβρίου μια παγκόσμια ημέρα δράσης, το Global Frackdown, στη διάρκεια της οποίας, μέσα από ένα κοινό ψήφισμα, κάλεσαν τις κυβερνήσεις να απαγορεύσουν την εξόρυξη σχιστολιθικού αερίου και πετρελαίου και να στραφούν προς τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.

Το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS συντάσσεται και υποστηρίζει πλήρως κάθε βήμα που μας φέρνει πιο κοντά σε ένα ενεργειακό μέλλον απεξαρτημένο τόσο από τα ορυκτά καύσιμα, όσο και από την πυρηνική απειλή.

Πηγή MedSOS

Σχετικά Άρθρα Σχιστολιθικό αέριο: μια υπόσχεση, πολλά ερωτηματικάΣχιστολιθικό φυσικό αέριο: συμφωνία Shell – Κίνας Σχιστολιθικό φυσικό αέριο: νέα ενεργειακή πηγή ή σοβαρή απειλή για το περιβάλλον;Σχιστολιθικό αέριο: τι συστήνει η Κομισιόν για εξόρυξη και εκμετάλλευση (video)Σχιστολιθικό αέριο: περιβαλλοντική μελέτη πριν από κάθε νέο έργο Σχιστολιθικό αέριο θα αντλήσει η Τουρκία – Ωρολογιακή βόμβα για Θράκη και Αιγαίο Το σχιστολιθικό αέριο απειλή για την ανάπτυξη των ΑΠΕ;Σχιστολιθικό αέριο και πετρέλαιο (shale gas): ενδιαφέροντα κοιτάσματα σε Ήπειρο-Θράκη λέει το ΙΓΜΕΕξορύξεις πετρελαίου-φυσικού αερίου προκαλούν σεισμούςΣχιστολιθικό αέριο (shale gas): άμεση γεωλογική μελέτη από ΙΓΜΕ ζητά ο Μανιάτης

Το www.econews.gr υποστηρίζει το διάλογο μεταξύ των αναγνωστών. Εγγραφείτε στην ιστοσελίδα και καταθέστε την άποψή σας κάτω από το άρθρο στο box "Σχολιάστε".

          0 Αξιολογήστε το άρθρο

ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ



ΚαλλιστώWWFGreenpeaceMEDASSETΑρκτούροςΑΡΧΕΛΩΝΜεσόγειος SOS