Δίκτυο Μεσόγειος SOS: Το περιβάλλον «παράπλευρη απώλεια» του μοντέλου ανάπτυξης

0
11

Περιβάλλον Ενέργεια Οικολογία:

Το περιβάλλον γιορτάζει, αλλά απουσιάζει από την προεκλογική ατζέντα. Η οικονομική κρίση που βιώνει η Ελλάδα, αλλά και συνολικά η Ευρώπη και ο πλανήτης ολόκληρος, δεν μπορεί να ειδωθεί αποκομμένη, αλλά αντίθετα είναι άρρηκτα συνυφασμένη με παράλληλες και αλληλοσυνδεόμενες κρίσεις, όπως την κοινωνική και την περιβαλλοντική.

Ο εορτασμός της Παγκόσμιας Ημέρας Περιβάλλοντος (5/6), οι διεθνείς Εκθέσεις, αλλά και οι φωνές απ’όλα τα μέρη του πλανήτη που διασυνδέουν τη βιωσιμότητα του περιβάλλοντος με την κοινωνικοικονομική συνοχή, κάνουν ακόμα πιο προκλητική τη, σχεδόν, παντελή απουσία της περιβαλλοντικής πολιτικής στην προεκλογική ατζέντα των ελληνικών κομμάτων.

Το μοντέλο ανάπτυξης που ακολουθήθηκε και, όπως όλοι συνομολογούν πλέον, οδήγησε στη σημερινή κατάσταση, είχε ως «παράπλευρη» απώλεια το περιβάλλον. Ιδιαίτερα στην Ελλάδα, το τελευταίο διάστημα γινόμαστε μάρτυρες μιας ανηλεούς επίθεσης στο περιβάλλον μέσα από τη νομοθεσία, καθώς με το άλλοθι της οικονομικής κρίσης και της ανάγκης για ανάπτυξη – χωρίς να ξεκαθαρίζεται για ποια ανάπτυξη τελικά συζητάμε – καταστρατηγείται, επί της ουσίας, το κεκτημένο νομοθετικό πλαίσιο προστασίας του περιβάλλοντος, την ίδια ώρα που οι πιέσεις εντείνονται και διογκώνονται.

Το περιβάλλον ήταν ο μεγάλος απών της προηγούμενης αλλά και της τρέχουσας προεκλογικής περιόδου(έκτος από πολύ ελάχιστες περιπτώσεις). Όπως έχει επισημανθεί επανειλημμένως, μια αναπτυξιακή προοπτική δεν μπορεί να αγνοεί και, ακόμα χειρότερα, να υποβαθμίζει τα συγκριτικά πλεονεκτήματα που διαθέτει η χώρα και που μέσα από έναν ολοκληρωμένο σχεδιασμό μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό παράγοντα ανάπτυξης και δημιουργίας θέσεων εργασίας.

Το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS παρακολουθώντας και παρεμβαίνοντας καίρια στην κατεύθυνση μιας ολοκληρωμένης πολιτικής για το περιβάλλον, καταγράφει συνοπτικά τις προτάσεις του σε συγκεκριμένους τομείς. Πιο συγκεκριμένα, προκρίνει και εστιάζει τη συζήτηση στα παρακάτω ζητήματα.

– Πρόσβαση στη διαδικασία διαμόρφωσης πολιτικής μέσα από την ανάπτυξη πλαισίου συμμετοχικού σχεδιασμού. Απαραίτητη προϋπόθεση αποτελούν η οργάνωση προγραμμάτων ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης των πολιτών, καθώς και η ανάπτυξη και εφαρμογή προγραμμάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης των επαγγελματιών (π.χ. αλιέων, γεωργών, ξενοδόχων κ.α.)

– Ενιαία, ευέλικτη, αλλά και αναπτυξιακή, στρατηγική με κοινούς μη αλληλοσυγκρουόμενους στόχους, μέσα από την προώθηση βιώσιμων- «εναλλακτικών»- προτάσεων για τον τουρισμό, την αλιεία και την απασχόληση που θα προκύψουν από τη συνεργασία και το συντονισμό των δημόσιων και ιδιωτικών φορέων και τη συμμετοχή των πολιτών.

– Προστασία και διατήρηση της βιοποικιλότητας και ορθολογική διαχείριση των φυσικών πόρων, με ιδιαίτερη έμφαση στα παράκτια και θαλάσσια οικοσυστήματα που αποτελούν το συγκριτικό πλεονέκτημα της χώρας και δέχονται τις εντονότερες πιέσεις, μέσα από την οριζόντια χάραξη συνολικής πολιτικής, συνυπολογίζοντας τις πιέσεις που εντείνονται λόγω της κλιματικής αλλαγής και εκπονώντας σχέδια προσαρμογής. Αποτελεί προαπαιτούμενο η απόσυρση των χωροταξικών (γενικών και ειδικών) και προϋπόθεση ο επανασχεδιασμός τους μέσα από διαδικασίες που προαναφέρθηκαν.

– Χάραξη εθνικής αλιευτικής πολιτικής, λαμβάνοντας υπόψη την προστασία των οικοσυστημάτων και δημιουργώντας τις προϋποθέσεις που θα καταστήσουν την αλιεία βιώσιμη και στο μέλλον (δημιουργία συνεκτικού και αντιπροσωπευτικού δικτύου θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών και καθορισμός ζωνών απόλυτης προστασίας, στήριξη και προώθηση της θαλάσσιας έρευνας για τη συλλογή αξιόπιστων και επικαιροποιημένων επιστημονικών στοιχείων που να πιστοποιούν την υφιστάμενη κατάσταση και τα οποία θα αποτελέσουν βάση για την εκπόνηση διαχειριστικών σχεδίων, ενίσχυση και βελτίωση της αποτελεσματικότητας των κρατικών μηχανισμών ελέγχου κ.λπ.)

– Σχεδιασμός μιας ενεργειακής πολιτικής που θα προτάσσει την απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα την προώθηση της εξοικονόμησης ενέργειας και των ΑΠΕ. Οι εξαιρετικά γρήγορες και οριζόντιες διαδικασίες που ενεργοποιήθηκαν για την έρευνα και εκμετάλλευση των κοιτασμάτων υδρογονανθράκων αποδεικνύουν ότι, εφόσον υπάρχει θέληση μπορεί να υπάρξει και η αντίστοιχη κινητοποίηση με άμεσα αποτελέσματα. Αντί λοιπόν να επενδύουμε σε αυτοκαταστροφικό και αδιέξοδο ενεργειακό μοντέλο και σε πρακτικές που απειλούν το θαλάσσιο περιβάλλον και έχουν τεράστιες οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις, θα πρέπει να εστιάσουμε στην εξοικονόμηση ενέργειας και την προώθηση των ΑΠΕ με απώτερο στόχο την εξασφάλιση της ενεργειακής ασφάλειας της χώρας και λαμβάνοντας υπόψη την προστασία του φυσικού κα μορφολογικού πλούτου της.

– Προστασία και δημόσια διαχείριση των υδάτων, μέσα από την εκπόνηση μιας ολοκληρωμένης εθνικής πολιτικής και τη δημιουργία ή ενεργοποίηση του μηχανισμού εκείνου που θα ελέγχει την εφαρμογή της. Η διαμόρφωση διαχειριστικών σχεδίων σε κάθε λεκάνη απορροής ποταμού θα πρέπει να έχει ως στόχο όχι μόνο την κάλυψη των ανθρώπινων αναγκών, αλλά και την προστασία των οικοσυστημάτων που είναι άμεσα συνδεδεμένα με το νερό.

Το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος και στο πλαίσιο της εκστρατείας ΚΑΘΑΡΙΣΤΕ ΤΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ 2012 διοργανώνει καθαρισμούς σε περιοχές με ιδιαίτερα αρνητικό περιβαλλοντικό πρόσημο, επισημαίνοντας ταυτόχρονα την ανάγκη για χάραξη οριζόντιας, υπεύθυνης και ουσιαστικής πολιτικής για το περιβάλλον, που δεν θα εξαντλείται σε περιστασιακούς εορτασμούς, ευκαιριακές δράσεις και επετειακές μεγαλοστομίες.

MEDSOS

Σχόλια