Το Ευρ. δικαστήριο επιβάλλει απαγόρευση της εαρινής θήρας στη Μάλτα

0
3
Ευρώπη και περιβάλλον

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο εξέδωσε την απόφασή του σε υπόθεση που αφορά την εαρινή θήρα πτηνών στη Μάλτα. Σε απάντηση αιτήματος της Επιτροπής για τη λήψη προσωρινών μέτρων, το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι οι αρχές της Μάλτας δεν θα όφειλαν να έχουν θεσπίσει νομοθεσία που επιτρέπει τη θήρα πτηνών κατά την εαρινή περίοδο το 2008. Σχολιάζοντας την απόφαση του Δικαστηρίου, ο αρμόδιος για το περιβάλλον Επίτροπος Σταύρος Δήμας δήλωσε: «Η απόφαση του Δικαστηρίου υπογραμμίζει τη σημασία της προστασίας της κοινής φυσικής κληρονομιάς της ΕΕ από πλευράς θήρας των πτηνών, τη συγκεκριμένη περίοδο. Η απόφαση εφαρμόζεται για την εαρινή περίοδο του 2008, θεωρούμε όμως ότι δημιουργεί σαφές προηγούμενο σε σχέση με την εαρινή θήρα για τα επακόλουθα έτη και στα υπόλοιπα κράτη μέλη». Είναι η τρίτη φορά που η Επιτροπή ζητά, επιτυχώς, τη λήψη προσωρινών μέτρων από το Δικαστήριο (οι προηγούμενες περιπτώσεις αφορούσαν την εαρινή θήρα στην περιοχή της Λιγουρίας στην Ιταλία καθώς και έργο κατασκευής οδού στην κοιλάδα της Rospuda ) σε περιπτώσεις όπου θεωρεί επικρεμάμενη τη μη αναστρέψιμη και σημαντική βλάβη του περιβάλλοντος, ελλείψει μέτρων. Ιστορικό: Η εαρινή θήρα στη Μάλτα Η Επιτροπή παρέπεμψε τη Μάλτα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο δυνάμει του άρθρου 226 της συνθήκης ΕΚ για μη συμμόρφωση με την κοινοτική νομοθεσία περί προστασίας των αγρίων πτηνών. Βάσει της οδηγίας για τα άγρια πτηνά, η θανάτωση αγρίων πτηνών απαγορεύεται, πλην όμως ορισμένα είδη μπορούν να αποτελέσουν το αντικείμενο θήρας εφόσον αυτή δε συμβαίνει κατά την περίοδο αναπαραγωγής ή εαρινής μετανάστευσης. Της εν λόγω προσφυγής της Επιτροπής προηγήθηκε τελική γραπτή προειδοποίηση στη Μάλτα, τον Οκτώβριο του 2007, με θέμα τη θήρα ορτυκιών (Coturnix coturnix) και τρυγονιών (Streptopelia turtur) την άνοιξη. Η θήρα των μεταναστευτικών αυτών πτηνών πραγματοποιείται κατά την επιστροφή τους από την Αφρική σε τόπους αναπαραγωγής στην Ευρώπη, προτού δυνηθούν να αναπαραχθούν. Ως εκ τούτου, οι επιπτώσεις της θήρας στον αριθμό των πτηνών είναι σημαντικότερες απ’ό,τι το φθινόπωρο ή το χειμώνα, μετά την αναπαραγωγική περίοδο. Το ζήτημα ενδεχόμενης παρέκκλισης εξετάστηκε στις προενταξιακές συζητήσεις με τη Μάλτα, όπου η Επιτροπή επιβεβαίωσε τη δυνατότητα παρέκκλισης όταν όντως πληρούνταν οι αυστηροί όροι που θεσπίζονται από την οδηγία για τα άγρια πτηνά. Στην τελευταία απόφασή της για το ζήτημα της εαρινής θήρας, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, σε προσφυγή κατά της Φινλανδίας (υπόθεση C-344/03, βλ. κατωτέρω) της 15ης Δεκεμβρίου 2005, απεφάνθη ότι στις περιπτώσεις όπου παρατηρείται η παρουσια πτηνών σε άλλες περιόδους, ακόμη και όταν οι αριθμοί τους είναι μικρότεροι απ’ ότι την άνοιξη, υπήρχε εναλλακτική ικανοποιητική λύση και δεν ήταν δυνατή η παρέκκλιση από την οδηγία για τα πτηνά ούτως ώστε να επιτραπεί η εαρινή θήρα. Στην περίπτωση αυτή, μπορεί να γίνει παραλληλισμός με τη φινλανδική περίπτωση και η Επιτροπή πιστεύει ότι υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις έναντι της εαρινής θήρας, εν προκειμένω η δυνατότητα θήρευσης των δύο πτηνών το φθινόπωρο. Στην τελική γραπτή προειδοποίησή της του Οκτωβρίου 2007, η Επιτροπή κάλεσε τη Μάλτα να μην επιτρέψει την εαρινή θήρα για το 2008. Στην απάντησή της του Ιανουαρίου 2008, η Μάλτα δεν δεσμεύθηκε όσον αφορά την παύση της εαρινής θήρας. Κατόπιν τούτου, τον Ιανουάριο του 2008, η Επιτροπή παρέπεμψε την υπόθεση στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Δεδομένου ότι επίκειται η έναρξη της εαρινής θηρευτικής περιόδου, η Επιτροπή προσέφυγε επίσης στο Δικαστήριο για τη λήψη προσωρινών μέτρων, ζητώντας από τη Μάλτα να μην επιτρέψει την εαρινή θήρα το 2008. Ενώ το Δικαστήριο απεφάνθη για την εφαρμογή προσωρινών μέτρων, το κύριο αίτημα της προσφυγής, σχετικά με την αρχή της εαρινής θήρας εν γένει, δεν έχει ακόμα αποτελέσει το αντικείμενο απόφασης του Δικαστηρίου. Θηρευτικοί κανόνες σε επίπεδο ΕΕ Η θήρα διέπεται, σε επίπεδο ΕΕ, από την οδηγία του 1979 περί αγρίων πτηνών [1]. Μολονότι η οδηγία περιλαμβάνει γενική απαγόρευση της θανάτωσης αγρίων πτηνών, επιτρέπει τη θήρα ορισμένων ειδών, υπό την προϋπόθεση ότι αυτό δεν συμβαίνει κατά την αναπαραγωγική ή μεταναστευτική περίοδο. Οι κλειστές αυτές περίοδοι είναι κρίσιμες και επιτρέπουν στην άγρια πτηνά την ανανέωση των πληθυσμών τους. Οι θηρευτικές περίοδοι καθορίζονται σε εθνικό επίπεδο και κυμαίνονται ανάλογα με το εκάστοτε είδος και τη γεωγραφική περιφέρεια. Κατ’ εξαίρεση, τα κράτη μέλη μπορούν να επιτρέπουν τη σύλληψη ή θανάτωση πτηνών που καλύπτονται από την οδηγία εκτός της κανονικής θηρευτικής περιόδου, για ορισμένους μόνο λόγους, μολονότι τέτοιες παρεκκλίσεις εφαρμόζονται μόνο ελλείψει εναλλακτικών λύσεων. Η Επιτροπή υποστηρίζει την αειφόρο θήρα, ενώ το 2004 υπεγράφη καινοτόμος συμφωνία για την αειφόρο θήρα μεταξύ κυνηγών και φορέων προστασίας των πτηνών σε επίπεδο ΕΕ. Για περαιτέρω λεπτομέρειες βλ.: http://ec.europa.eu/environment/nature/conservation/wildbirds/hunting/index_en.htm Διαδικασία προσφυγής Το άρθρο 226 της Συνθήκης εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να προσφεύγει στο Δικαστήριο κατά των κρατών μελών που δεν τηρούν τις υποχρεώσεις τους. Όταν η Επιτροπή θεωρεί ότι ενδέχεται να στοιχειοθετείται παράβαση των διατάξεων του δικαίου της ΕΕ, που δικαιολογεί την κίνηση διαδικασίας επί παραβάσει, απευθύνει «επίσημη προειδοποιητική επιστολή» (πρώτη έγγραφη προειδοποίηση) στο εμπλεκόμενο κράτος μέλος, με την οποία το καλεί να της υποβάλει τις παρατηρήσεις του εντός ορισμένης προθεσμίας, συνήθως δίμηνης. Με βάση την απάντηση – ή ελλείψει απαντήσεως – του εμπλεκόμενου κράτους μέλους, η Επιτροπή δύναται να αποφασίσει να του απευθύνει «αιτιολογημένη γνώμη» (τελική έγγραφη προειδοποίηση). Σε αυτήν αναπτύσσονται σαφώς και ρητά οι λόγοι για τους οποίους η Επιτροπή θεωρεί ότι έχει σημειωθεί εν προκειμένω παράβαση του δικαίου της ΕΕ και καλεί το κράτος μέλος να συμμορφωθεί εντός ορισμένης προθεσμίας, συνήθως δίμηνης. Σε περίπτωση που το κράτος μέλος δεν συμμορφωθεί με την αιτιολογημένη γνώμη, η Επιτροπή δύναται να αποφασίσει την παραπομπή της υπόθεσης στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. Εάν το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο θεωρήσει ότι όντως υπήρξε παράβαση των διατάξεων της Συνθήκης, το κράτος μέλος που ευθύνεται για την παράβαση υποχρεούται να λάβει τα αναγκαία μέτρα για να συμμορφωθεί προς τις εν λόγω διατάξεις. Το άρθρο 228 της Συνθήκης εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να λαμβάνει μέτρα κατά κράτους μέλους που δεν συμμορφώνεται με προηγούμενη απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. Το άρθρο αυτό εξουσιοδοτεί επίσης την Επιτροπή να αιτείται από το Δικαστήριο την επιβολή χρηματικού προστίμου στο εμπλεκόμενο κράτος μέλος. Στην υπόθεση που αφορά την εαρινή θήρα στη Μάλτα, οι διαδικασίες βρίσκονται ακόμη στο στάδιο 226. Για τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, βλέπε: http://curia.eu.int/en/content/juris/index.htm [1] Οδηγία 79/409/EΟΚ περί της διατηρήσεως των αγρίων πτηνών

Σχόλια