Ημερίδα ΥΠΕΧΩΔΕ με θέμα Συστήματα Εναλλακτική Διαχείρισης- Ομιλία Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ Γ. Σουφλιά

0
4
Εναλλακτική Διαχείριση Αποβλήτων

Ακολουθεί η ομιλία του Υπουργού. Σας καλωσορίζω στην ημερίδα που διοργανώνει το Υπουργείο Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων σε συνεργασία με τα Συστήματα Ανακύκλωσης, με αντικείμενο την ανακύκλωση. Ένα θέμα που θα το χαρακτήριζα εξαρχής συνυφασμένο με την έννοια της περιβαλλοντικής συνείδησης –όλων: των πολιτών, του κράτους, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, του επιχειρηματικού τομέα, του συνόλου της κοινωνίας μας- και, αν το σκεφτούμε καλά, συνυφασμένο με την ίδια την έννοια της επιβίωσής μας. Ίσως με έχετε ακούσει ξανά να λέω ότι η ανάπτυξη φέρνει την πραγματική βελτίωση της ποιότητας ζωής, μόνον όταν προχωρά με σεβασμό στο Περιβάλλον. Είναι βαθιά μου πεποίθηση και κεντρικός πυρήνας της πολιτικής μας από τη μέρα που αναλάβαμε το ΥΠΕΧΩΔΕ, που είναι ακριβώς το Υπουργείο το οποίο υπηρετεί και τους δύο στόχους: το περιβάλλον και την ανάπτυξη. Στην Ελλάδα, δυστυχώς, αργήσαμε να συνειδητοποιήσουμε ότι αυτά τα δύο -ανάπτυξη και σεβασμός στο περιβάλλον- πρέπει πάντα να πηγαίνουν μαζί. Εκεί, άλλωστε, οφείλονται οι καταδίκες και οι εκκρεμείς υποθέσεις της Ελλάδας με την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για θέματα περιβάλλοντος, τις οποίες μας κληροδότησε η προηγούμενη κυβέρνηση. Εκεί όμως οφείλεται και κάτι ακόμα, πολύ σημαντικό: η έλλειψη περιβαλλοντικής παιδείας του Έλληνα πολίτη και η δυσκολία του να αντιληφθεί ότι εξαρτώμεθα από το Περιβάλλον περισσότερο από όσο νομίζουμε. Ότι το καθαρό περιβάλλον δεν μας εξασφαλίζει απλώς καλύτερη ποιότητα ζωής, αλλά την ίδια τη ζωή μας. Όλα αυτά είναι ζητήματα τα οποία προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε με την εφαρμογή μιας ολοκληρωμένης πολιτικής, την οποία θα επιχειρήσω να σκιαγραφήσω στην ομιλία μου. Στο σημείο αυτό θα ήθελα να δούμε, για λίγο, συνολικά το μεγάλο θέμα των στερεών αποβλήτων, των απορριμμάτων. Πρόκειται για ένα θέμα, όπως γνωρίζετε, εξαιρετικά σημαντικό. Ένα κυριολεκτικά εθνικό θέμα, σοβαρό και περίπλοκο, το οποίο χρειάζεται σωστή προσέγγιση και μεθοδικότητα. Θέλω, λοιπόν, με την ευκαιρία της σημερινής μας συνάντησης, να ξεκαθαρίσουμε μια και καλή το τοπίο. Το πρώτο που θέλω να ξεκαθαρίσω είναι το εξής: Δεν χρειάζεται να θεσπιστεί καμία «νέα περιβαλλοντική πολιτική», καμία «νέα πολιτική διαχείρισης των απορριμμάτων». Αυτό που χρειάζεται είναι να εφαρμοστεί η πολιτική που έχουμε ήδη θεσμοθετήσει στο ΥΠΕΧΩΔΕ. Γιατί έχουν θεσμοθετηθεί τα πάντα, όλες οι μέθοδοι διαχείρισης των απορριμμάτων: ΧΥΤΑ, ανακύκλωση, κομποστοποίηση, καύση, βιολογική επεξεργασία, τα πάντα! Το θεσμικό πλαίσιο είναι πλήρες. Και το ΥΠΕΧΩΔΕ έχει ήδη ολοκληρώσει και τον Εθνικό Σχεδιασμό Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων, στον οποίο προβλέπονται οι κατευθύνσεις πολιτικής και οι συγκεκριμένοι στόχοι. Το δεύτερο που θέλω να ξεκαθαρίσω είναι ότι το ΥΠΕΧΩΔΕ είναι αρμόδιο για τη θεσμοθέτηση, τη χάραξη της πολιτικής και την παρακολούθηση της εφαρμογής της. Από εκεί και πέρα, οι αρμόδιοι για να εφαρμόζουν την πολιτική σχετικά με τη διαχείριση των απορριμμάτων, είναι οι Περιφέρειες και η Τοπική Αυτοδιοίκηση. Και είναι υπεύθυνοι να μελετήσουν και να αποφασίσουν ποια μέθοδο ή ποιες μεθόδους θα εφαρμόσουν, το ΧΥΤΑ, την κομποστοποίηση ή την κάυση. Το ΥΠΕΧΩΔΕ τους έχει δώσει όλα τα απαιτούμενα εργαλεία. Στο σημερινό θέμα μας, για παράδειγμα, σήμερα στην Ελλάδα υπάρχει –όπως θα δούμε σε λίγο- ένα ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο για την ανακύκλωση, βάσει του οποίου λειτουργούν Συστήματα Ανακύκλωσης. Για την αποτελεσματική διαχείριση των απορριμμάτων, πρέπει να εφαρμοστούν σύνθετες λύσεις. Εξάλλου, και ανακύκλωση να κάνεις, και καύση, πάντα υπάρχουν υπόλοιπα που καταλήγουν στην υγειονομική ταφή. Για να σας το πω απλά, οι συνδυασμένες μέθοδοι που μπορούν να εφαρμοστούν, είναι οι εξής: Πρώτον. Εναλλακτική διαχείριση, δηλαδή ανακύκλωση, στη συνέχεια επεξεργασία του βιοαποδομήσιμου κλάσματος προς παραγωγή κόμποστ και τελικά τα υπολείμματα καταλήγουν σε ΧΥΤΑ. Και δεύτερον. Εναλλακτική διαχείριση, δηλαδή ανακύκλωση, στη συνέχεια καύση και τελικά τα υπολείμματα και πάλι καταλήγουν σε ΧΥΤΑ. Σημειώνεται ότι και για τη θερμική επεξεργασία, το θεσμικό πλαίσιο έχει ολοκληρωθεί με την έκδοση της Κοινής Υπουργικής Απόφασης 22912/2005. Το ποια μέθοδος θα επιλεχθεί σε κάθε περίπτωση, πρέπει να είναι αντικείμενο σοβαρής μελέτης από τις Περιφέρειες και τους ΟΤΑ, οι οποίοι τελικώς θα αποφασίσουν και θα εφαρμόσουν τη μέθοδο αυτή. Φυσικά πρέπει να συνυπολογιστεί και το κόστος που έχει η κάθε μέθοδος –σημειώνω ότι η καύση είναι σημαντικά ακριβότερη. Σε κάθε όμως περίπτωση, το κλειδί είναι η ανακύκλωση. Είναι απόλυτα αναγκαία! Και αυτό πρέπει να συνειδητοποιηθεί από όλους μας! Γιατί όμως ιδίως το θέμα της ανακύκλωσης θεωρείται τόσο μεγάλης, κυριολεκτικά ζωτικής, σημασίας; Τα απορρίμματα, τα απόβλητα αποτελούν σήμερα μια πρόκληση περιβαλλοντική, κοινωνική και οικονομική. Είναι διαπιστωμένο ότι αποτελούν σημαντική πηγή ρύπανσης με συνεχώς αυξανόμενες αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, δημιουργώντας παράλληλα και μια αδικαιολόγητη σπατάλη πόρων. Γι’ αυτό και επιβάλλεται η ολοένα και εντατικότερη εφαρμογή μεθόδων ανακύκλωσης. Στο σημείο αυτό, σκέφτηκα ότι θα ήταν ενδιαφέρον να δούμε και μία άλλη διάσταση της συστηματικής εφαρμογής στην πράξη της ανακύκλωσης: Η βιομηχανία ανακύκλωσης παρέχει όλο και αυξανόμενη πρώτη ύλη στην βιομηχανία μεταποίησης. Σήμερα στην Ευρώπη το 50% του χαρτιού και του χάλυβα, το 43% του γυαλιού και το 40% των μη σιδηρούχων μετάλλων προέρχεται από ανακυκλωμένα υλικά. Οι θετικές επιπτώσεις που έχει η ανακύκλωση στην πράξη είναι τεράστιες. Συνεισφέρει σημαντικά στην αντιμετώπιση των μεγαλύτερων περιβαλλοντικών προβλημάτων, μειώνοντας τις εκπομπές ρύπων του φαινομένου του θερμοκηπίου, της ρύπανσης του εδάφους και των υδάτων και της τρύπας του όζοντος. Και επιπλέον, βέβαια, η σωστή διαχείριση των αποβλήτων δημιουργεί θέσεις εργασίας και ευκαιρίες για τις επιχειρήσεις. Και τώρα ας έρθουμε στην ελληνική πραγματικότητα: Οι βασικοί άξονες της πολιτικής διαχείρισης των αποβλήτων που εφαρμόζει το ΥΠΕΧΩΔΕ, συνίστανται:  στην πρόληψη της δημιουργίας των αποβλήτων,  στην προώθηση της ανακύκλωσης αλλά και της επαναχρησιμοποίησης  στην προώθηση άλλων μορφών αξιοποίησης,  στοχεύουμε στη μείωση των αποβλήτων, αλλά και στην εξάλειψη της απόρριψης σε ανεξέλεγκτους χώρους ταφής και, επομένως, στην περιβαλλοντικά ασφαλή τελική διάθεση. Το πεδίο εφαρμογής της ανακύκλωσης στη χώρα μας σήμερα είναι οι συσκευασίες και τα απόβλητα συσκευασιών, οι ηλεκτρικές στήλες και συσσωρευτές, τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους, τα χρησιμοποιημένα λιπαντικά έλαια, τα παλαιά ελαστικά, τα απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, τα υλικά κατασκευών εκσκαφών και κατεδαφίσεων, ενώ δίνεται η δυνατότητα διεύρυνσης και σε άλλες κατηγορίες αποβλήτων. Η χώρα μας καθυστέρησε πολύ στο σημαντικότατο αυτό θέμα της ανακύκλωσης. Διότι το λένε οι αριθμοί: Τον Μάρτιο του 2004 παραλάβαμε μόνο δύο συλλογικά συστήματα ανακύκλωσης που αφορούσαν τις συσκευασίες ενώ η ετήσια ανακύκλωση στη χώρα μας έφτανε, στο τέλος του 2003, μόλις το 6% της συνολικής ποσότητας παραγόμενων αποβλήτων, έναντι 33% μέσου όρου στα 15 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα τελευταία τρία χρόνια, η ανακύκλωση αποτελεί προτεραιότητα για το ΥΠΕΧΩΔΕ και καταβάλουμε μία συστηματική προσπάθεια. Συγκεκριμένα, το 2006 ανακυκλώθηκαν 886 χιλιάδες τόνοι που αντιστοιχούν στο 20% της συνολικής παραγωγής αποβλήτων της χώρας. Από αυτή την ποσότητα οι 530 χιλιάδες τόνοι ανακυκλώθηκαν από τα Συστήματα Ανακύκλωσης που έχει εγκρίνει το ΥΠΕΧΩΔΕ, ενώ η υπόλοιπη ποσότητα προέρχεται από την ανακύκλωση του έντυπου υλικού και των βιοαποδομήσιμων υλικών (οργανικά: υπολείμματα τροφών κ.α.). Το 2007 προβλέπουμε να ανακυκλωθούν συνολικά περίπου 1.000.000 τόνοι, δηλαδή περίπου 23%, από 6% που ήταν το τέλος του 2003. Μετά από εντατική δουλειά, σήμερα μπορούμε να πούμε ότι έχουμε κάνει μία τεράστια πρόοδο. Σήμερα, λειτουργούν στη χώρα μας 10 εγκεκριμένα συστήματα εναλλακτικής διαχείρισης, από τα οποία τα 8 εγκρίθηκαν με αποφάσεις μου τα 3 τελευταία χρόνια. Τα 10 αυτά Συστήματα είναι: 3 για τις Συσκευασίες, από ένα για τα Λιπαντικά έλαια, τα Απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, τα Οχήματα τέλους κύκλου ζωής, τα Ελαστικά, τις Φορητές Ηλεκτρικές Συσκευές και τους συσσωρευτές και δύο για τους Συσσωρευτές οχημάτων και βιομηχανίας. Επίσης, εντός των ημερών θα υπογράψω το Π.Δ για τα υλικά κατεδάφισης, κατασκευών και εκσκαφών ώστε να προστατευθεί το περιβάλλον από την ανεξέλεγκτη απόρριψη αυτών με παράλληλη ανακύκλωσή τους. Όσο για τα το έντυπο υλικό, πρέπει να σημειώσω ότι δεν υπάρχει Οδηγία που να μας υποχρεώνει να γίνει Σύστημα Ανακύκλωσης. Όμως, είναι ένα σημαντικό θέμα το οποίο σκοπεύουμε να συζητήσουμε με τους εμπλεκόμενους, για να δούμε αν και τι πρέπει να γίνει. Σε συνεργασία με τα εγκεκριμένα συστήματα εναλλακτικής διαχείρισης, σήμερα λειτουργούν μια σειρά εγκαταστάσεις επεξεργασίας – ανακύκλωσης αποβλήτων και συγκεκριμένα: 14 Κέντρα Διαλογής Υλικών (ΚΔΑΥ), 1 εγκατάσταση ανακύκλωσης αποβλήτων ειδών ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού (ΑΗΗΕ), 4 μονάδες ανακύκλωσης ελαστικών, 6 μονάδες αναγέννησης αποβλήτων λιπαντικών ελαίων, 6 εγκαταστάσεις ανακύκλωσης συσσωρευτών μολύβδου οξέως και 23 εγκαταστάσεις επεξεργασίας οχημάτων τέλους κύκλου ζωής. Έχουν δημιουργηθεί 1000 νέες άμεσες θέσεις εργασίας ενώ είναι τεράστια η συνεισφορά στην προστασία του περιβάλλοντος από την εξοικονόμηση πρώτων υλών και ενέργειας. Αναλυτικότερα, ο απολογισμός από την μέχρι σήμερα λειτουργία των Συστημάτων Ανακύκλωσης που έχει εγκρίνει το ΥΠΕΧΩΔΕ είναι ο ακόλουθος :  Συσκευασίες. Συμμετέχουν στο σύστημα 1100 επιχειρήσεις, δηλαδή το 70% των επιχειρήσεων που είναι υποχρεωμένες να ανακυκλώνουν. Λειτουργούν πλέον 14 κέντρα ανακύκλωσης υλικών ( έναντι τριών μέχρι τον Μάρτιο του 2004) και απασχολούνται 500 εργαζόμενοι. Το 2006 οι ποσότητες που ανακυκλώθηκαν ανήρθαν στις 370 χιλιάδες τόνους που αντιστοιχεί στο 37% της συνολικής παραγόμενης ποσότητας αποβλήτων συσκευασιών ( περίπου 1 εκατ. τόνους).  Χρησιμοποιημένα Ελαστικά. Συμμετέχουν στο σύστημα 114 επιχειρήσεις, δηλαδή το 97% των επιχειρήσεων που είναι υποχρεωμένες να ανακυκλώνουν. Έχουν κατασκευαστεί 4 εργοστάσια ανακύκλωσης ελαστικών και δύο είναι υπό κατασκευή και θα λειτουργήσουν μέσα στο 2007. Το 2006 οι ποσότητες που ανακυκλωθήκαν και αξιοποιήθηκαν ανήλθαν στις 34 χιλιάδες τόνους που αντιστοιχεί στο 74% της συνολικής παραγόμενης ποσότητας (περίπου 46 χιλιάδες τόνους).  Οχήματα τέλους κύκλου ζωής. Συμμετέχουν στο σύστημα 34 επιχειρήσεις, δηλαδή το 100% των επιχειρήσεων που είναι υποχρεωμένες να ανακυκλώνουν. Λειτουργούν 28 κέντρα παράδοσης οχημάτων σε 19 Νομούς της χώρας ενώ προβλέπεται το 2007 η δημιουργία ακόμα 10 κέντρων παράδοσης. Το 2006 οι ποσότητες που ανακυκλώθηκαν είναι 50.000 τόνοι, δηλαδή 36 χιλιάδες οχήματα που αντιστοιχεί στο 73% της εκτιμώμενης ποσότητας οχημάτων τέλους κύκλου ζωής (περίπου 50.000). Το ποσοστό ανακύκλωσης κάθε οχήματος ανέρχεται σε 82,4% δηλαδή 2,4% πάνω από το προβλεπόμενο στην οδηγία ποσοστό.  Ηλεκτρικός και Ηλεκτρονικός Εξοπλισμός. Συμμετέχουν στο σύστημα 647 επιχειρήσεις δηλαδή το 82% των επιχειρήσεων που είναι υποχρεωμένες να ανακυκλώνουν. Λειτουργεί ένα εργοστάσιο ανακύκλωσης και κατασκευάζεται άλλο ένα το οποίο θα λειτουργήσει το 2007. Το 2006 οι ποσότητες που ανακυκλώθηκαν ανήλθαν σε 11,5 χιλιάδες τόνους που αντιστοιχεί στο 25% της συνολικής ετήσιας ποσότητας που έχουμε την υποχρέωση να ανακυκλώσουμε (44 χιλιάδες τόνους) με βάση την κοινοτική οδηγία.  Ηλεκτρικές Στήλες. Συμμετέχουν στο σύστημα 130 επιχειρήσεις δηλαδή το 97% των επιχειρήσεων που είναι υποχρεωμένες να ανακυκλώνουν. Υπάρχουν 17 χιλιάδες κέντρα συλλογής. Το 2006 οι ποσότητες που ανακυκλώθηκαν ανήλθαν σε 212 τόνους που αντιστοιχεί στο 10% της συνολικής ετήσια παραγόμενης ποσότητας αποβλήτων ηλεκτρικών στηλών ( 2.2 χιλιάδες τόνοι).  Συσσωρευτές. Συμμετέχουν στο σύστημα 228 επιχειρήσεις δηλαδή το 90% των επιχειρήσεων που είναι υποχρεωμένες να ανακυκλώνουν. Υπάρχουν 2610 σημεία συλλογής σε όλη των χώρα. Το 2006 οι ποσότητες που ανακυκλώθηκαν ανήλθαν σε 28 χιλιάδες τόνους που αντιστοιχεί στο 82,35% της συνολικής ετήσιας παραγόμενης ποσότητας (34 χιλιάδες τόνους).  Απόβλητα Λιπαντικών Ελαίων. Συμμετέχουν στο σύστημα 85 επιχειρήσεις δηλαδή το 98,5% των επιχειρήσεων που είναι υποχρεωμένες να ανακυκλώνουν. Υπάρχουν 25 χιλιάδες σημεία συλλογής. Το 2006 οι ποσότητες που ανακυκλώθηκαν ανήλθαν σε 36 χιλιάδες τόνους που αντιστοιχεί στο 55,38 % της συνολικής ετήσιας παραγόμενης ποσότητας(περίπου 65 χιλιάδες τόνους). Όλα τα παραπάνω στοιχεία, δείχνουν ότι η Ελλάδα πλέον κάνει σημαντικά βήματα και στην ανακύκλωση και προσεγγίζουμε τους ευρωπαϊκούς στόχους. Παρόλα αυτά, έχουμε πολλή δουλειά ακόμα να κάνουμε. Και μάλιστα, τώρα που λειτουργούν σε ένα ικανοποιητικό επίπεδο τα Συστήματα Ανακύκλωσης, πλέον πρέπει να δώσουμε μεγαλύτερη έμφαση στην ευαισθητοποίηση των πολιτών, για την ενεργό συμμετοχή τους στην προσπάθεια που γίνεται για την προώθηση της ανακύκλωσης στην χώρα μας. Γι’ αυτό και έχω ζητήσει από όλα τα Συστήματα Ανακύκλωσης να προχωρήσουν άμεσα σε καμπάνιες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των πολιτών για την ανακύκλωση –ήδη, κάποια έχουν ξεκινήσει. Και βέβαια, γι’ αυτό το λόγο σήμερα διοργανώνουμε ειδική ημερίδα για το θέμα της ανακύκλωσης. Επιπλέον, το ΥΠΕΧΩΔΕ ήδη επεξεργάζεται ένα ευρύ πρόγραμμα ενημέρωσης. Πέρα από όλα αυτά, για την αποτελεσματική εφαρμογή της πολιτικής της εναλλακτικής διαχείρισης των αποβλήτων στη χώρα μας, ήδη προωθείται το απαραίτητο θεσμικό πλαίσιο για την οργάνωση και λειτουργία του «Εθνικού Οργανισμού Εναλλακτικής Διαχείρισης Συσκευασιών και ¶λλων Προϊόντων». Για την οργάνωσή του, ελήφθη υπόψη και η εμπειρία άλλων Κρατών Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Κυρίες και κύριοι, Η απαραίτητη προϋπόθεση για να έχουν όλα αυτά τα αποτελέσματα που θέλουμε, είναι η συμμετοχή των πολιτών. Χωρίς αυτή, καμία περιβαλλοντική πολιτική δεν μπορεί να έχει επιτυχία. Πολύ συχνά, αναφερόμαστε σε περιπτώσεις εξωτερικού. Εκεί, όμως, η ανακύκλωση ξεκινάει από το σπίτι, από την οικογένεια, από τον ίδιο τον πολίτη. Εκεί γίνεται η πρώτη διαλογή των υλικών. Αν ανατρέξουμε, για παράδειγμα, στην περίπτωση της Βιέννης, που συχνά αναφέρεται ως εξαιρετική περίπτωση συνδυασμού ανακύκλωσης και καύσης, τι γίνεται εκεί; Πρώτα απ’ όλα, οι πολίτες έχουν κατανοήσει και εφαρμόζουν πιστά το διαχωρισμό των απορριμμάτων στο ίδιο τους το σπίτι. Τα αστικά απορρίμματα, αφού έχουν διαχωριστεί από τους ίδιους τους πολίτες, συλλέγονται σε διακριτά ρεύματα από τους φορείς διαχείρισης. Εκτός πόλης, διαχωρίζονται τα ανακυκλώσιμα υλικά και προωθούνται στην ανακύκλωση. Το υπόλοιπο κλάσμα των απορριμμάτων διαχωρίζεται αφενός στο κλάσμα που δύναται να καεί και καίγεται και αφετέρου στο υπόλειμμα –πολύ μικρό όγκο αποβλήτων- που δεν μπορεί να αξιοποιηθεί με κανένα τρόπο και οδηγείται για υγειονομική ταφή σε χώρο Υγειονομικής Ταφής Υπολειμμάτων. Επειδή τον Έλληνα –κακά τα ψέματα- είναι δύσκολο να τον εκπαιδεύσεις σε τέτοια θέματα, εδώ πρέπει να προχωράμε σταδιακά. Ξεκινάμε από τον πιο «χοντρό» διαχωρισμό, 4 υλικά πάνε ξεχωριστά από τα άλλα σε έναν κάδο, τους λεγόμενους μπλε κάδους. Τα υλικά αυτά είναι: γυαλιά, χαρτιά, αλουμίνιο και πλαστικό. Και εδώ θέλω να σημειώσω και ότι πρέπει οι μπλε κάδοι να υπάρχουν σε πολύ μεγαλύτερη πυκνότητα. Δεν μπορούμε να ζητάμε από τον πολίτη να διανύει μεγάλες αποστάσεις για να τους βρει. Φέρνω ως παράδειγμα τέτοιου μεγάλους προβλήματος την περιοχή που μένω, την Αγία Παρασκευή. Πρέπει να αντιμετωπιστεί αυτό το πρόβλημα και αυτό είναι δουλειά των Συστημάτων Ανακύκλωσης και των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Παράλληλα, πρέπει να γίνουν –όπως είπαμε- και σοβαρές εκστρατείες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του πολίτη. Όχι μόνο από τα Συστήματα Ανακύκλωσης αλλά και από τους ΟΤΑ. Και μάλιστα, είμαστε αποφασισμένοι πιθανόν να βοηθήσουμε και εμείς ως ΥΠΕΧΩΔΕ –παρόλο που δεν ανήκει με τη στενή έννοια στις αρμοδιότητές μας. Και βέβαια, θα πρέπει να υπάρχει και υπευθυνότητα κατά την εφαρμογή από τους ΟΤΑ… Όχι να πηγαίνει ο πολίτης στον κάδο ανακύκλωσης και να τον βρίσκει ξεχειλισμένο επειδή δεν έχει περάσει το συνεργείο του Δήμου επί κι εγώ δεν ξέρω πόσες μέρες… Γι’ αυτό και πάντα υπογραμμίζω ιδιαίτερα το σημαντικό ρόλο που μπορεί πρέπει και συχνά επιτυγχάνει να διαδραματίζει η Τοπική Αυτοδιοίκηση σε όλη αυτή την προσπάθεια. Ιδίως η συνεργασία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης με τα Συστήματα Ανακύκλωσης, πέραν του ότι θα ωφελήσει και θα διευκολύνει την Αυτοδιοίκηση, είναι επιβεβλημένη για να αυξήσουμε σημαντικά τις ποσότητες που ανακυκλώνει η χώρα μας κάθε χρόνο. Κυρίες και κύριοι, Τα 3 τελευταία χρόνια έχουν γίνει άλματα προόδου. Αναλόγως σημαντικός, όμως, είναι και ο συνολικός απολογισμός του έργου στον ευαίσθητο τομέα του περιβάλλοντος. Θα μου επιτρέψετε να κάνω μία εν τάχει παρουσίασή του. Πρώτα απ’ όλα, προχωρούμε στην εκπόνηση και θεσμοθέτηση ενός ολοκληρωμένου Χωροταξικού Σχεδιασμού, που η έλλειψή του ισοδυναμεί με έγκλημα για την ορθολογική και αειφόρο ανάπτυξη της χώρας. Παρουσιάσαμε ήδη το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειες και σταδιακά, εντός του Μαΐου, θα ακολουθήσουν η δημοσιοποίηση του Ειδικών Χωροταξικών Πλαισίων για τον Τουρισμό, τη Βιομηχανία και τον Παράκτιο και Ορεινό Χώρο και, τέλος, η παρουσίαση του Εθνικού Χωροταξικού Πλαισίου. Ώστε ο καθένας να ξέρει τι μπορεί να κάνει και πού και όλα τα έργα να υπακούν πλέον σε κανόνες εκ των προτέρων γνωστούς. Προχωρήσαμε με ταχύτητα στην εναρμόνιση της Ελληνικής με την Κοινοτική Νομοθεσία, για σημαντικά θέματα όπως οι ατμοσφαιρικοί ρύποι, οι υδάτινοι πόροι, η διαχείριση αποβλήτων, ο περιβαλλοντικός θόρυβος κ.α. Με τον τρόπο αυτό η εθνική νομοθεσία εκσυγχρονίζεται και γίνεται πιο αυστηρή. Από το Μάρτιο του 2004 έχουμε ενσωματώσει 27 κοινοτικές Οδηγίες για το περιβάλλον. Ορισμένες από αυτές έπρεπε να έχουν ενσωματωθεί από το 2002, με συνέπεια να υπάρχουν στο παρελθόν καταγγελίες εις βάρος της Ελλάδας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Παράλληλα, ενώ το Μάρτιο του 2004 παραλάβαμε 52 καταγγελίες εναντίον της χώρας μας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με επίπονη και συστηματική δουλειά έχουμε μειώσει ήδη τις καταγγελίες σε 28 και ο στόχος μας είναι μέχρι το τέλος του 2007 να έχουν περιοριστεί κάτω από 20. σημειώστε ότι η Ισπανία έχει 98 καταγγελίες συνολικά, η Ιταλία 79 καταγγελίες και η Γαλλία 57 καταγγελίες. Επιπλέον, σήμερα εφαρμόζουμε μια ολοκληρωμένη περιβαλλοντική πολιτική: – Ενισχύσαμε και ενισχύουμε ουσιαστικά τις Προστατευόμενες Περιοχές, – εφαρμόζουμε ολοκληρωμένη πολιτική για τις κλιματικές αλλαγές, που βασίζεται σε πολύ συγκεκρεκριμένα μέτρα που λαμβάνει η Ελλάδα προκειμένου να ανταποκριθεί πλήρως στις υποχρεώσεις της από το Πρωτόκολλο του Κυότο για την αντιμετώπιση του προβλήματος εκπομπών ρύπων θερμοκηπίου, – ολοκληρώσαμε το θεσμικό πλαίσιο για τη διαχείριση των υδάτινων πόρων, – καταρτίσαμε πρόγραμμα για το κλείσιμο και την αποκατάσταση παράνομων χωματερών (ΧΑΔΑ) το οποίο σήμερα εφαρμόζεται, – ολοκληρώσαμε το θεσμικό πλαίσιο για τη διαχείριση των επικίνδυνων αποβλήτων, – εντατικοποιήσαμε και συνεχίζουμε να εντατικοποιούμε τους περιβαλλοντικούς ελέγχους στις βιομηχανίες από τους Επιθεωρητές Περιβάλλοντος του ΥΠΕΧΩΔΕ, οι οποίοι αυξήθηκαν από 18 σε 45 και σε επόμενη φάση θα γίνουν 66, – προωθούμε μεγάλες παρεμβάσεις που θα κάνουν πιο όμορφα και με περισσότερο πράσινο τα μεγάλα αστικά κέντρα, όπως είναι στην Αθήνα η διπλή ανάπλαση σε Ελαιώνα και Λεωφόρο Αλεξάνδρας και η κατασκευή του μεγαλύτερου μητροπολιτικού πάρκου της Ευρώπης, στο Ελληνικό. Κλείνοντας, θέλω να υπογραμμίσω ότι το ΥΠΕΧΩΔΕ συμμετέχει ενεργά στη σχεδιαζόμενη αλλαγή στρατηγικής της ευρωπαϊκής πολιτικής που θα αποτυπωθεί στη νέα Οδηγία-Πλαίσιο για τη διαχείριση των αποβλήτων. Το κεντρικό σύνθημα της νέας πολιτικής είναι «Ευρώπη, Κοινωνία της Ανακύκλωσης». Κυρίες και κύριοι, Αυτά τα 3 χρόνια, στο ΥΠΕΧΩΔΕ κάνουμε μία συστηματική προσπάθεια ουσίας στον τομέα του Περιβάλλοντος, χωρίς τυμπανοκρουσίες. Όμως, καμία πολιτική για το περιβάλλον δε μπορεί να επιτύχει αν δεν υπάρχει ταυτόχρονα η δραστηριοποίηση της κοινωνίας των πολιτών. Καμία πολιτική δε μπορεί να έχει αποτέλεσμα, αν δεν βοηθήσουμε όλοι μας να προστατευθεί το περιβάλλον. Και θέλω να απευθυνθώ σε όλους και να πω: Με δουλειά και υπευθυνότητα, πιστεύω ότι θα καταφέρουμε τελικά να ασκήσουμε αποτελεσματική περιβαλλοντική πολιτική και, παράλληλα, να διαμορφώσουμε περιβαλλοντική συνείδηση στην κοινωνία. Θα καταφέρουμε να προστατεύσουμε αποτελεσματικά το περιβάλλον, δηλαδή το ίδιο μας το σπίτι. Το ζητούμενο σήμερα είναι η ανάπτυξη με απόλυτο σεβασμό στο περιβάλλον, στην κοινωνία και στην οικονομία, που είναι οι τρεις πυλώνες της αειφόρου ανάπτυξης. Ως Υπουργός Περιβάλλοντος, εκείνο που επιθυμώ περισσότερο είναι να βοηθήσω, όσο μπορώ, ώστε να συνειδητοποιήσουν οι Έλληνες αυτή τη μεγάλη αλήθεια. Κλείνοντας, θα ήθελα να συγχαρώ όλους όσους είχαν την πρωτοβουλία για τη σημερινή διοργάνωση και να ευχηθώ σε όλους τους συντελεστές καλή επιτυχία στις εργασίες της Ημερίδας. Σας ευχαριστώ πολύ.

Σχόλια