Η Ευρ. Επιτροπή δημοσιεύει τον πρώτο κατάλογο απογραφής της ρύπανσης από μικρές και άλλες πηγές πλην της βιομηχανίας.

0
7
Γενικού ενδιαφέροντος

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε σήμερα, σε ηλεκτρονική μορφή, τον πρώτο ενοποιημένο ευρωπαϊκό κατάλογο απογραφής της ρύπανσης από μικρές διάσπαρτες πηγές, όπως τα αυτοκίνητα, τα αεροπλάνα, τα πλοία, οι λέβητες οικιακής χρήσης και τα μικρά αγροκτήματα. Με την καταγραφή δεδομένων για τη διάχυτη ρύπανση σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) συγκεντρώνονται για πρώτη φορά στοιχεία που είναι επί του παρόντος καταχωρισμένα σε διάφορους καταλόγους. Μέχρι σήμερα, λεπτομερή δεδομένα σχετικά με τις εκπομπές στο επίπεδο της ΕΕ συλλέγονταν μόνο για τις μεγάλες βιομηχανικές πηγές, όπως τα εργοστάσια και οι σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής. Η απογραφή της διάχυτης ρύπανσης αποτελεί σημαντικό βήμα προς την κατάρτιση του μελλοντικού ευρωπαϊκού Μητρώου Έκλυσης και Μεταφοράς Ρύπων (ευρωπαϊκό ΜΕΜΡ/PRTR), το οποίο θα καταστήσει αποτελεσματικότερη τη χάραξη πολιτικής. Η απογραφή επιβεβαιώνει το γεγονός ότι οι εκπομπές από διάχυτες πηγές στην ατμόσφαιρα και στα ύδατα αντιπροσωπεύουν σημαντικό ποσοστό της συνολικής ρύπανσης, υπερβαίνοντας σε ορισμένες περιπτώσεις τις εκπομπές μεγάλων βιομηχανικών εγκαταστάσεων. Οι τομείς στους οποίους παρατηρούνται τα υψηλότερα επίπεδα εκπομπών από διάχυτες πηγές είναι οι οδικές μεταφορές, η οικιακή θέρμανση και η γεωργία.

Ο Επίτροπος Σταύρος Δήμας, αρμόδιος για το περιβάλλον, δήλωσε: «Η πρώτη αυτή απογραφή της ρύπανσης από μικρές και άλλες πηγές πλην της βιομηχανίας θα συμβάλει στην προστασία της υγείας των πολιτών και του περιβάλλοντος. Μέσω αυτής, έχουμε πλέον πλήρη εικόνα των πηγών εκπομπής και των συνολικών ποσοτήτων των ρύπων, η οποία μας παρέχει τη δυνατότητα να διαμορφώσουμε πολιτικές για την καταπολέμηση της ρύπανσης με ακριβέστερους στόχους και, συνεπώς, αποτελεσματικότερες.»

Διάχυτη ρύπανση
Καθώς μειώνονται οι εκπομπές των μεγάλων βιομηχανικών εγκαταστάσεων ως συνέπεια των ευρωπαϊκών και των εθνικών νομοθετικών ρυθμίσεων, αυξάνεται η σχετική αναλογία της ρύπανσης από διάχυτες πηγές στο σύνολο της ρύπανσης στην Ευρώπη.

Η νέα απογραφή καλύπτει τις εκπομπές στον ατμοσφαιρικό αέρα και στα ύδατα που προέρχονται από διάχυτες πηγές στη γεωργία, στις οδικές, θαλάσσιες, αεροπορικές και σιδηροδρομικές μεταφορές, στην οικιακή θέρμανση, στις στρατιωτικές δραστηριότητες, στη διανομή φυσικού αερίου, στις στεγανώσεις των δωμάτων και στις οδοστρώσεις, καθώς και στη χρήση διαλυτών. Τα περισσότερα δεδομένα αφορούν το 2003.

Από την απογραφή προκύπτει ότι οι τομείς στους οποίους η ρύπανση από διάχυτες πηγές φθάνει στα υψηλότερα επίπεδα είναι οι οδικές μεταφορές, η οικιακή θέρμανση και η γεωργία. Για το πλείστο των 25 ρύπων που καλύπτονται από την απογραφή, οι εκπομπές από τους συγκεκριμένους τομείς αντιπροσωπεύουν περισσότερο από το 90% των εκπομπών από όλες τις διάχυτες πηγές αθροιστικά.

Οι εκπομπές ορισμένων ρύπων από διάχυτες πηγές φθάνουν ή και υπερβαίνουν τα επίπεδα της συνολικής έκλυσης από μεγάλες εγκαταστάσεις. Για παράδειγμα, οι ετήσιες ατμοσφαιρικές εκπομπές χαλκού από τις οδικές μεταφορές ανήλθαν συνολικά σε 260 τόνους (EΕ-25, 2001-2003), ποσότητα σχεδόν διπλάσια των 136 τόνων που ελευθερώθηκαν από μεγάλες εγκαταστάσεις οι οποίες υπόκεινται σε νομοθετικές ρυθμίσεις (EΕ-25, 2004). Η κύρια πηγή ελευθέρωσης χαλκού στην ατμόσφαιρα από τις οδικές μεταφορές είναι τα συστήματα πέδησης των οχημάτων που περιέχουν χαλκό.

Το ευρωπαϊκό PRTR
Η σύνταξη μιας πρώτης απογραφής της ρύπανσης από διάχυτες πηγές αποτελεί σημαντικό βήμα προς την κατάρτιση ευρωπαϊκού Μητρώου Έκλυσης και Μεταφοράς Ρύπων (ευρωπαϊκό ΜΕΜΡ/PRTR).

Στο ευρωπαϊκό μητρώο ρυπογόνων εκπομπών (EPER), που δρομολογήθηκε το 2004, συγκεντρώνονται ήδη δεδομένα σχετικά με τις εκπομπές στον ατμοσφαιρικό αέρα και στα ύδατα από περίπου 9.200 μεγάλες βιομηχανικές εγκαταστάσεις. Το ευρωπαϊκό PRTR [1], το οποίο πρόκειται να δημοσιευθεί για πρώτη φορά το φθινόπωρο του 2009 με δεδομένα που θα αφορούν το 2007, θα αντικαταστήσει το EPER και θα είναι πληρέστερο, δεδομένου ότι θα εντοπίζει τις εκπομπές στον ατμοσφαιρικό αέρα, στα ύδατα και στο έδαφος, καθώς και τις εκτός των εγκαταστάσεων μεταφορές στερεών και υγρών αποβλήτων, τόσο από μεγάλες εγκαταστάσεις, όσο και από διάχυτες πηγές. Το μητρώο αυτό θα καλύπτει τις εκπομπές περισσότερων από 91 ουσιών από βιομηχανικές εγκαταστάσεις σε 65 διαφορετικούς τομείς δραστηριότητας και από διάχυτες πηγές.

Ο κατάλογος απογραφής της διάχυτης ρύπανσης για το 2003 δημοσιεύεται στον δικτυακό τόπο του EPER, στη διεύθυνση www.eper.ec.europa.eu, ο οποίος παρέχει επίσης περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το ευρωπαϊκό PRTR.

Πηγές δεδομένων
Τα δεδομένα που συγκεντρώθηκαν στον νέο κατάλογο διάχυτων πηγών ρύπανσης αντλήθηκαν από διάφορους υφιστάμενους καταλόγους, μεταξύ των οποίων οι απογραφές των εκπομπών ατμοσφαιρικών ρύπων που διενεργούνται βάσει της οδηγίας για τα εθνικά ανώτατα όρια εκπομπών και της σύμβασης της UN-ECE (Οικονομική Επιτροπή του ΟΗΕ για την Ευρώπη) για τη διαμεθοριακή ρύπανση της ατμόσφαιρας σε μεγάλη απόσταση, οι απογραφές των εκπομπών αερίων του φαινομένου θερμοκηπίου που διενεργούνται βάσει της σύμβασης πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την αλλαγή του κλίματος και οι εκθέσεις σχετικά με τις επιπτώσεις των διάχυτων πηγών ρύπανσης στα υδάτινα συστήματα, τις οποίες υποβάλλουν τα κράτη μέλη βάσει της οδηγίας πλαισίου για τους υδατικούς πόρους.

Πολλά από τα παραπάνω δεδομένα είναι διαθέσιμα στο δικτυακό τόπο του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος, στη διεύθυνση http://www.eea.europa.eu/main_html (βλ. ιστοσελίδα «Data service»).

[1] Το ευρωπαϊκό Μητρώο Έκλυσης και Μεταφοράς Ρύπων (ΜΕΜΡ/PRTR) θεσπίστηκε με τον κανονισμό 166/2006 της ΕΕ, που άρχισε να ισχύει τον Φεβρουάριο του 2006, προκειμένου να εφαρμοστεί το πρωτόκολλο της Οικονομικής Επιτροπής του ΟΗΕ για την Ευρώπη (UN-ECE) για τα ΜΕΜΡ, το οποίο υπέγραψε η ΕΕ τον Μάιο του 2003. Τη διαχείρισή του έχουν αναλάβει από κοινού η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος, όπως και στην περίπτωση του EPER.

Σχόλια