Νέο μέτρο κατά των κινδύνων από τα εξορυκτικά απόβλητα.

0
4
Γενικού ενδιαφέροντος

Αυτό το άρθρο αναδημοσιεύεται από το περιοδικό Περιβάλλον για τους Ευρωπαίους τ.23 Μάρτιος 2006.
Μετά τη συμφωνία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου το Δεκέμβριο του 2005 για μια νέα Ευρωπαϊκή Οδηγία, έχουν πλέον θεσπιστεί πανευρωπαϊκοί κανόνες για τη διαχείριση των αποβλήτων από εξορυκτικές δραστηριότητες.
Κάθε χρόνο, η ΕΕ παράγει περισσότερους από 400 εκατομμύρια τόνους καταλοίπων από εξορυκτικές δραστηριότητες – ή την εξορυκτική βιομηχανία, όπως είναι γνωστή. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί σε περισσότερο από το 20% των αποβλήτων που παράγονται στην Ευρώπη, και αποτελεί τη μεγαλύτερη επιμέρους κατηγορία. Έτσι, είναι πολύ σημαντικό τα υλικά αυτά να αποθηκεύονται ή να διατίθενται με ασφαλή και οικολογικό τρόπο.

Τα εξορυκτικά απόβλητα περιλαμβάνουν υλικά όπως χώμα, πέτρα και απορρίμματα (στερεά σώματα που προέρχονται από την επεξεργασία των μεταλλευμάτων), τα οποία δημιουργούνται κατά την εξορυκτική έρευνα, την εξόρυξη και την κατεργασία άνθρακα και ορυκτών, για παράδειγμα. Εάν δε γίνει σωστή διαχείρισή τους, τα εξορυκτικά απόβλητα μπορούν να αποτελέσουν σοβαρό κίνδυνο τόσο για την ανθρώπινη υγεία όσο και για το περιβάλλον. Συσσωρεύονται σε μεγάλες ποσότητες, παράγουν όξινη ρύπανση, και συχνά κατά την επεξεργασία προστίθενται επικίνδυνες ουσίες, όπως το υδροκυάνιο.

Κατά συνέπεια αυτών, έχει προκληθεί μια σειρά καταστροφών στην Ευρώπη τα τελευταία 40 χρόνια. Στο Aberfan στη Νότια Ουαλία, το 1966, ένας σωρός αδρανών υλικών από ανθρακωρυχείο καταπλάκωσε ένα δημοτικό σχολείο, σκοτώνοντας 144 άτομα, τα περισσότερα παιδιά. Στη Stava στην Ιταλία, το 1985, κατέρρευσε ένα φράγμα φθοριούχων απορριμμάτων κατεργασίας, καταστρέφοντας 62 κτίρια και σκοτώνοντας 268 άτομα.

Πιο πρόσφατα, το 1998, η κατάρρευση ενός φράγματος στο Aznalcóllar της Ισπανίας μόλυνε τον ποταμό Guadiamar και το εθνικό πάρκο Doñana. Δύο χρόνια αργότερα, το 2000, ένα φράγμα απορριμμάτων κατεργασίας υποχώρησε στη Baia Mare της Ρουμανίας, απελευθερώνοντας 120 τόνους υδροκυανίου στους ποταμούς Lapus, Tisza και Δούναβη, σκοτώνοντας χιλιάδες ψάρια και καταστρέφοντας το οικοσύστημα σε εκατοντάδες χιλιόμετρα υδατορρευμάτων στη Ρουμανία και την Ουγγαρία.

Τέτοια επεισόδια, τα οποία επίσης προκαλούν ανεπανόρθωτη ζημιά στην οικονομία των τοπικών κοινοτήτων, έπεισαν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι ήταν καιρός να θεσπιστούν πανευρωπαϊκοί κανονισμοί για την πρόληψη παρόμοιων καταστροφών στο μέλλον.

Αντιμετωπίζοντας τη χρόνια και οξεία ρύπανση

Στόχος της πρότασης είναι να βελτιώσει τον τρόπο διαχείρισης των αποβλήτων, και να ορίσει ελάχιστα πρότυπα για την πρόληψη της ρύπανσης του εδάφους και των υδάτων και την προστασία της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος. Αφορά στο σχεδιασμό, την αδειοδότηση, τη λειτουργία, το κλείσιμο και τη μετέπειτα φροντίδα των αποβλήτων.

Οι υπεύθυνοι ορυχείων θα πρέπει να καταρτίζουν σχέδια διαχείρισης αποβλήτων, ενώ οι άδειες λειτουργίας θα επιβάλλουν όρους για την εξασφάλιση της θέσπισης περιβαλλοντικών κανόνων και κανόνων υγιεινής από την αρχή. Η Οδηγία απαιτεί διαδικασίες παρακολούθησης και οικονομικές εγγυήσεις που θα εξασφαλίζουν ότι το μολυσμένο έδαφος θα μπορεί να καθαρίζεται μετά την ολοκλήρωση των εργασιών εξόρυξης. Ένα πολύ σημαντικό στοιχείο της πρότασης είναι ότι προβλέπει τη δημόσια συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων για το θέμα της αδειοδότησης.

Όλες οι εγκαταστάσεις αποβλήτων θα πρέπει να ταξινομούνται ανάλογα με τους κινδύνους που ενέχουν. Οι πιο επικίνδυνες περιοχές θα πρέπει να υιοθετούν πολιτική μεγάλων ατυχημάτων, η οποία θα καλύπτει την πρόληψη καταστροφών και την καθιέρωση μηχανισμών ανταπόκρισης σε έκτακτες ανάγκες, με παροχή πληροφόρησης στο κοινό και συνεργασία σε περίπτωση επέκτασης της ρύπανσης από μια χώρα σε άλλη. Για την αντιμετώπιση των ζημιών του παρελθόντος, οι κανόνες απαιτούν την κατάρτιση καταλόγων των εργοταξίων που προκαλούν την περισσότερη ρύπανση και έχουν κλείσει ή εγκαταλειφθεί.

Πριν από τη διεύρυνση, η ΕΕ είχε επενδύσει αρκετά εκατομμύρια Ευρώ για την αξιολόγηση και τον καθαρισμό παλαιών ορυχείων στην κεντρική και ανατολική Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένων και σωρών απορριμμάτων από μεταπολεμικά ορυχεία ουρανίου, τα οποία αποτελούσαν κίνδυνο λόγω της χαμηλής έντασης ακτινοβολίας που εξέπεμπαν. Στόχος του νέου μέτρου είναι να προωθήσει τα υψηλότερα περιβαλλοντικά πρότυπα σε όλα τα 25 Κράτη Μέλη.

Ο Επίτροπος Περιβάλλοντος της ΕΕ, Σταύρος Δήμας, υποδέχθηκε την προτεινόμενη νομοθεσία, λέγοντας ότι προσφέρει «ένα συγκεκριμένο νομικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση του αντίκτυπου στο περιβάλλον και την ανθρώπινη υγεία ολόκληρου του κύκλου ζωής των εγκαταστάσεων εξορυκτικών αποβλήτων, και την πρόληψη ατυχημάτων».

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την οδηγία επισκεφθείτε τον ακόλουθο δικτυακό τόπο:

http://europa.eu.int/comm/environment/waste/mining/index.htm

Σχόλια